بسى واضح است كه بناى قرآن مجيد برگزيده گويى است و اما « گفتار مفصل » را بايد در روايات ملاحظه كرد ، از اينرو گرچه قرآن مجيد درباره حيوانات كم و بيش سخن رانده ولى احاديث به طور گسترده درباره آنها به سخن پرداخته است و ما تا آنجا كه اين فصل گنجايش دارد ، احاديث پيامبر صلي الله عليه و آله و امامان قدس سرهما را آورديم تا روشن گردد كه محبت به جانوران در احاديث هم تا چه حدّ مورد عنايت بوده و جدى گرفته شده است .
از جهت تسلسل بحث نخست اخبار مربوط به چند حيوان مىآيد سپس به توصيههايى كه در اخبار درباره عموم حيوانات مذكور افتاده يادآورى مىشود :
گوسفندان
اميرمؤمنان عليه السلام از پيامبر خدا صلي الله عليه و آله روايت مىكند كه فرمود :
« عَلَيْكُمْ بِالغَنَمِ وَالْحَرْثِ فَإنَّهُما يَغْدُوانِ بِخَيْرٍ وَيَرُوحانِ بِخَيْرٍ » .
گوسفند و كشتزار را برگيريد كه رفتنشان به هنگام بامداد خير است و بازآمدنشان به وقت شبانگاه خير . امام محمد باقر عليه السلام مىگويد :
« دَخَلَ رَسُوْلَ اللّهِ صلي الله عليه و آله عَلى أُمِّ سَلْمَةَ فَقالَ لَها : مالِى لا أَرَى فى بَيْتِكِ الْبَرَكَةَ ؟ قالَتْ : بَلى يا رَسُولَ اللّهِ والحمدُللّهِ إنَّ الْبَرَكَةَ لَفِى بَيْتِى فَقالَ : إِنَّ اللّهَ أَنْزَلَ ثَلاثَ بَرَكاتٍ : الماءَ والنَّارَ والشَّاةَ » .
پيامبر اكرم صلي الله عليه و آله بر ام سلمه وارد شده ، بدو گفت : چه شده كه بركت را در خانهات نمىبينم ؟ او در پاسخ گفت : چرا يا رسول اللّه صلي الله عليه و آله ـ خدا را سپاس ـ بركت در خانهام هست ! پيامبر صلي الله عليه و آله فرمود : خداوند سه بركت فرود آورده : آب ، آتش و گوسفند .
علامه مجلسى رضي الله عنه در توضيح سخن ام سلمه گفته : مرادش از « بركتى كه در خانهام هست » ، وجود مقدس پيامبر اسلام صلي الله عليه و آله است و « القاموس » نقل مىكند كه بركت ، نمو و زيادت و سعادت است .
در حديثى پيامبر صلي الله عليه و آله فرموده :
ما مِنْ نَبِىٍّ إلا وَقَدْ رَعَى الْغَنَمَ ، قِيْلَ : وَأنْتَ يا رَسُوْلَ اللّهِ ؟ قَالَ : وَأَنَا . هيچ پيامبرى نبوده مگر اين كه گوسفندان را شبانى كرده است ! به وى گفتند و شما [هم] يا رسول اللّه ؟ فرموده بود : و من [هم] .