پایگاه اطلاع رسانی

استاد حسین انصاریان

رضايت و خشنودی خدا در چیست و چگونه خداوند از انسان راضی می شود؟

رضايت و خشنودی خدا در چیست و چگونه خداوند از انسان راضی می شود؟

زمانی خداوند از شما رضايت دارد و از عملکرد شما خشنود می گردد كه حب و بغض ها و دوستي و دشمني ها را براي خدا خالص كنيد. امام صادق(ع) مي فرمايد: كسي كه براي خدا دوست دارد و برای خدا دشمنی می کند و برای خدا می بخشد، ایمانش كامل است.

عناوین مقاله

با کلیک روی هر عنوان به محتوای مربوط به آن هدایت می شوید

رضايت و خشنودي خدا امري نسبي است، به اين معنا كه خداوند مجموعه قوانيني را براي تكامل و پيشرفت بشريت و سعادت و خوشبختي آنان فرستاده است، آن قوانين تشريعي كه به صورت وحي و كتاب آسماني و تفسير و تفصيل آن توسط اولياي الهي و معصوم در اختيار انسان قرار گرفته، مجموعه اي از بايدها و نبايدها را تشكيل می دهد، انسان كامل كسي است كه با اطاعت كليه قوانين الهي، رضايت و خشنودي خدا را كسب كرده باشد، از سويي مي دانيم همه انسان ها از لحاظ معرفت و شناخت، ايمان و معنويت، اطاعت و تسليم پذيري عملي فرمان الهي يكسان نيستند، خداوند از چهارده معصوم(علیهم السلام) راضي و خشنود است، چنان كه از سلمان و ابوذر و مقداد نيز راضی و خشنود است.

اما ميزان و نسبت رضايتمندي خداوند به ميزان عمل آنان از لحاظ كمّيت و كيفيت و اخلاص و معرفت آنان بستگي دارد. از سويي مي دانيم برخي اعمال از ويژگيهاي برتر و ممتازي برخوردارند، به گونه اي كه مي توان آنها را به عنوان اصول و ریزه کاری های جلب رضايت و خشنودي خداوند دانست. بايد به قرآن كه زبان خداوند است، مراجعه نمود و از زبان او كشف كرد كه انجام چه كارهايي موجب جلب رضايت حضرتش مي گرد. رضايت وخشنودي خدا در بيش از سي آيه بيان شده است.

به برخي از آيات كه تقريبا در بردارنده محتواي بقيه آيات و بيان كننده همه ويژگي هايي است كه رضايت خداوند را جلب مي كند اشاره مي شود.
رضوان و رضايت خدا شامل كساني ميگردد كه:
1 - ايمان به خدا و قيامت داشته باشند.
2 - خانه و وطن خويش را براي حفظ دين شان رها كنند و هجرت نمايند.
3 - با مال جان خويش در راه خدا جهاد نمايند.
4 - پيوسته پيرو رسول خدا و اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام باشند.
5- رضايت خدا را در صدق و راستي (گفتار و عمل) بايد جست و جو كرد.

رابطه تقوا و جلب رضايت خدا

رعايت تقوا در همه كارها مخصوصا حق الناس موجب رضايت و خشنودي خداوند است، اما چون تقوا داراي مراتب و درجات است، قران رضايت خداوند را براي تقوا پيشگاني بيان مي كند كه داراي شش صفت ممتاز باشند:
1 - آنان كه در برابر گفتار و كردار خويش به شدت احساس مسئوليت مي كنند و از كيفر گناهان خويش بيمناكند و پيوسته مي گويند: پروردگارا! ما ايمان آورده ايم. پس ما را بيامرز از عذاب آتش رهايي بخش!
2 - تقوا پیشگانی كه صبر و استقامت و پشتكار در طاعت خدا و ترك حرام و لذت هاي نامشروع و تمامي مصايب و مشكلات را پيشه خويش ساخته اند.
3 - آنان كه از نفاق، دورغ، تقلب و خيانت بدورند و راست گو و درست كردارند.
4 - آنان كه در راه بندگي و عبوديت خدا، خاضع و فروتن هستند.
5 - آنان كه از نفاق مال و جان خويش دريغ نمي ورزند و با اشتياق آن چه را دارند، انفاق مي كنند.
6 - آمرزش طلبان سحر خيزي كه به ياد خدا در سحر گاهان به پا مي خيزند و در پيشگاه با عظمتش استغفار و طلب آمرزش مي كنند.

شكر نعمت و خشنودي خدا

در برخي آيات آمده كه خداوند از كفران نعمت ناخشنود است و شكر نعمت هاي مادي و معنوي موجب جلب رضايت خدا مي گردد.
عملي كه موجب رضايت خداوند از حضرت اسماعيل(علیه السلام) شد
قرآن در مورد حضرت اسماعيل(علیه السلام) مي فرمايد: اسماعيل همواره مورد رضايت و خشنودي پروردگارش بود، چه اين كه او خوش قول و صادق الوعد بوده و پيوسته خانوده اش را به نماز و زكات توصيه مي نمود. (مریم: 55) 

در سوره توبه مي فرمايد: رضايت و خشنودي خدا شامل حال مردان و زنان مؤمني مي گردد كه:
1 - در برابر مسلمانان احساس مسئوليت مي كنند و يار و ياور يكديگرند و همديگر را تأييد و تقويت مي كنند.
2 - پيوسته امر به معروف و نهي از منكر مي كنند.
3 - در اقامه نماز و بر افراشته شدن فرهنگ و محتواي آن تلاش مي كنند.
4 - زكات مال خويش را مي پردازند و از دستگيري فقرا و مستمندان غفلت ندارند.
5 - پيرو خدا و پيامبر هستند. (سوره توبه آیه 71 و 72)

رضايت و خشنودي خدا در حزب اللهي شدن است

حزب اللهي شو تا خدا از تو راضي گردد و از مواهب و الطاف خويش تو را بهره مند سازد تا تو نيز از او خوشحال و خشنود گردي. در دو آيه از حزب اللَّه و در يك آيه از حزب الشيطان  سخن به ميان آمده است. در سوره مجادله دو حزب مذكور و ويژگي هاي طرفداران آن ها بيان شده و با هم مقايسه گشته است.

خداوند، رضايت و خشنودي خويش را از حزب اللَّه در اين سوره بيان كرده است. به بيان ديگر: خداوند به رغم ميل غوغاسالاران دور از فرهنگ قرآن روزگار ما، جامعه را به دو طيف خودي و غير خودي يا حزب اللَّه و حزب الشيطان تقسيم نموده و به مؤمنان هشدار داده است كه جمع ميان محبت خدا و محبت دشمنان خدا در يك دل ممكن نيست. بايد از ميان آن دو يكي را برگزيد:
هيچ گروهي را نمي يابي كه ايمان به خدا و قيامت داشته باشد و در عين حال با دشمنان خدا و رسول اظهار دوستي نمايد، هر چند آنان پدران، فرزندان، برادران يا خويشان آنها باشند. (مجادله: 22)

محبت به پدران و فرزندان و اقوام، بسيار خوب است و نشانه زنده بودن عواطف انساني است، اما هنگامي كه اين محبت رو در روي محبت خدا قرار مي گيرد، ارزش خود را از دست مي دهد.
زماني خداوند از شما رضايت دارد و از عملكرد شما خشنود مي گردد كه حب و بغض ها و دوستي و دشمني ها را براي خدا خالص كنيد. امام صادق(علیه السلام) مي فرمايد: كسي كه براي خدا دوست دارد و براي خدا دشمني مي كند و براي خدا مي بخشد، ايمانش كامل است. (الکافی- ط دار الحدیث جلد 3 صفحه 322)
در سوره ممتحنه مي فرمايد: اگر شما مسلمانان براي رضاي خدا و خشنودي او هجرت كرديد و جهاد نموديد، پس با دشمنان خدا و دشمنان خودتان هرگز طرح دوستي نريزيد. (ممتحنه 1)

حزب اللهي كيست و چه ويژگي هايي دارد؟

وقتي دانستيم، خشنودي خدا در حزب اللهي شدن است، بايد بدانيم حزب اللهي شدن نيازمند چه صفاتي است و حزب اللهي كيست؟ حزب اللهي را از راه اعتقادات و عملكردها و وضع ظاهرشان بايد شناخت. آن ها كساني هستند كه:
1 - خدا خط ايمان را بر صفحه دل شان نوشته است.
2 - توسط روح مورد تأييد و تقويت قرار گرفته اند.
3 - ويژگي بارز و ممتاز حزب اللهيان، ولايت پذيري آنان است. قرآن بعد از بيان آيه ولايت مي فرمايد: وَمَنْ يَتَوَلَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالَّذِينَ آمَنُوا فَإِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْغَالِبُونَ (مائده 56) یعنی: و کسانی که خدا و رسولش و مؤمنانی [چون علی بن ابی طالب] را به سرپرستی و دوستی بپذیرند [حزب خدایند،] و یقیناً حزب خدا [در هر زمان و همه جا] پیروزند.

 
در سوره فتح وقتي موضوع بيعت رضوان مطرح مي شود، ملاك رضايت و خشنودي خدا از شركت كنندگان در آن بيعت، اطاعت محض از رسول خدا صلی الله علیه و آله بيان مي گردد. در مقام بيان سيماي كساني كه خدا از آنان راضي و خشنود است. ابتدا رسول خدا صلی الله علیه و آله را به عنوان محور رضايت معرفي مي كند.

سپس اوصاف ياران همراه و همگام پيامبر(صلی الله علیه و آله) را تحت عنوان والذين معه در پنج وصف ذكر مي كند.
1 - در برابر كفار، شديد و استوار چون سدي محكم مي ايستند.
2 - ميان خود و نسبت به برادران ديني خود رحيم و مهربانند.
3 - پيوسته آنان را در حال عبادت، ركوع و سجود مي بيني.
4- همواره فضل خدا و خشنودي او را مي طلبند و مخلصند.
5 - سيما و ظاهر آنان چون باطن شان با كفار و فاسقان تفاوت دارد. سيماي ظاهري آنان به خوبي نشان مي دهد متتدين، با نماز و خاضع و مرتبط با خدا هستند.

رضايت خدا را در روزهاي سخت و دشوار بايد جست و جو كرد

صف راستگويان و دروغ گويان، حزب اللَّه و حزب الشيطان و كاروان خدا پرستان حقيقي كه خداوند از آنان خشنود است. از قافله غافلان را در روزگاراني مي توان شناخت كه نياز به بذل جان و مال باشد.  در سوره آل عمران بعد از آن كه اطاعت از رهبري محور جلب رضايت خدا معرفي شده، هشدار مي دهد كه: عافيت طلباني كه در روزهاي سخت و دشوار، در جنگ شركت نداشتند و با تحليل ها و بهانه هايی، خودشان را از صحنه جنگ كنار مي كشيدند، نمي توانند ادعا كنند خدا از آنها راضي و خشنود است.

خداوند از مجاهدان و مؤمناني خشنود است كه در تمامي عرصه هاي زندگي از جمله جنگ، دعوت خدا و رسولش را با جان و دل پذيرا شدند و با وجود اين كه ضربات كشنده و زخم هاي كاري فراواني از دشمن ديدند، در حول محور رهبريت فعال و پرتلاشند. آنان چه تحليل گران عافيت طلب و ترسوهاي سست ايمان و مقهور قدرت دشمنان مي خواهند آنان را بترسانند. ايمان شان قويتر مي گردد و در استمرار راه خويش مقاوم تر مي گردند.

خشنودي خدا جز با ياد خدا به دست نمي‌آيد

آخرين سخن اين كه تا انسان به مقام عبوديت و بندگي محض نرسد و از اين راه نفس مطمئنه را تحصيل نكند، نمي تواند به رتبه راضية و مرضية،  كه مقام رضا و خشنودي متقابل خدا و بنده است، نايل گردد. تحصيل آن نيز با ذكر عملي خداوند ميسر است: الا بذكر اللَّه تطمئن القلوب.

منبع
  • پاسخگو