پس اول: «قول الحق» يكى از ريشههاى قوانين دين، مربوط به زبان و گفتار حق است.
وقتى من از اين مرجع بزرگ پرسيدم: جواب اين مسأله چيست؟ ايشان به فكر فرو رفت. در سن نود و هفت سالگى، يك سال به رحلتش مانده، بعد از نود و هفت سال شنا كردن در فقه، اصول، جواهر، حلال و حرام كه اقلًا هشتاد سال روى منبر پيغمبر صلى الله عليه و آله درس فقه مىدادند، بعد از مقدارى فكر، سر خود را بلند كرده و به من گفت: نمىدانم. اين نمىدانم، قول حق بود؛ چون هيچ حساب نكرد كه من بعد از نود و هشت سال درس فقه و دانش اهلبيت عليهم السلام در حلال و حرام به اين طلبه بگويم: نمىدانم، موقعيتم خراب مىشود و عظمتم مىشكند و اين طلبه غرق در شگفتى مىشود و مىگويد: پس چرا تو به خود لقب آيت الله العظمى دادهاى؟ اگر مىگفت: مىدانم و چيزى را براى من بيان مىكرد تا به عظمتش لطمه نخورد، اين قول وقتى از دهان ايشان درمىآمد، قول باطل بود و در قيامت مانند مار و عقرب مىشد.
آن سخنهاى چو مار و كژدمت مار و كژدم گردد و گيرد دمت
حكايتى زيبا از اهميت سكوت
یكى از بزرگان و علما مىفرمود: شب در عالم رؤيا ديدم با جوالدوز- سوزنهاى بزرگى كه پارچههاى ضخيم را با آن مىدوزند لب پايين مرا به لب بالايم مىدوزند. وقتى اين جوالدوز را در لبم فرو مىكردند، از شدت دردى كه در خواب حس كردم، از خواب پريدم، بلند شدم و نشستم، از خودم پرسيدم: داستان اين جوالدوز و دوختن دو لبم چيست؟ فكر كردم. ديدم روزى كه بر من گذشت، كلمهاى بيهوده گفتم كه اين دهان را با جوالدوز بايد ببندند، تا ديگر مار و عقرب توليد نكند. خدا مىداند كه با اين زبان، چه تجارت و يا خسارت عظيمى مىتوان ايجاد كرد. در اعضا و جوارح ما تاجرى در ميدان تجارت و خسارت، گستردهتر از زبان نيست.
عذابى شديد بر گويندگان قول باطل
روايتى كه هم شيعه و هم سنّى آن را نقل كردهاند. وجود مبارك رسول خدا صلى الله عليه و آله مىفرمايد:
پروردگار در برابر زبان قسم ياد كرده است كه اى زبان! قيامت تو را به عذابى معذّب مىكنم كه احدى را در آن عالم به چنين عذابى معذّب نخواهم كرد، به خاطر كلمهاى كه از تو درآمد و با آن آبروى بنده مرا بردى، يا خون او را ريختى و يا مال او را به باد دادى. به ناحق صحبت كردن، عامل هلاكت است.