چرا خدا اسم او را «حسن» گذاشت؟ چون هرچه در عالم ملك و ملكوت متصف به صفت حسن، محسن، احسان و احسن است، در وجود امام مجتبى عليهالسلام جمع است.
نگويم آب و گل است آن وجود روحانى بدين كمال نباشد جمال انساني
اگر تو آب و گلى همچنان كه ساير خلق گل بهشت مخمّر به آب حيواني
وجود هر كه نگه مىكنم ز جان و جسد مركب است و تو از فرق تا قدم جاني
به هر كه خوبتر اندر جهان نظر كردم كه گويمش به تو ماند، تو بهتر از آنى
حضرت مجتبى عليهالسلام را بايد با قرآن، فرمايشهاى پيغمبر صلىاللهعليهوآله و اولياى الهى نگاه كنيم. ايشان را در اين حقيقت ببينم كه ده سال امام واجب الاطاعه حضرت أبى عبدالله الحسين عليهالسلام بوده است. بدون اين كه توضيح، تفسير و شرح بدهم، يعنى جرأت ورود به توضيح آن را ندارم و بيشتر مردم نيز تحمل اين مسأله را ندارند. اسم حسين كه «ياء» اضافه دارد، اگر «ياء» را حذف كنيد، حسن مىشود، به خاطر اين است كه اسم مصغّر حسن است، تا ببينيد كه امام حسن عليهالسلام كيست.
پاى عقل عالميان و هر مفسرى در اينجا لنگ است. حسين اسمى است كه خدا بر أبى عبدالله عليهالسلام گذاشت، اما حسن اسمى است كه خدا روى امام مجتبى عليهالسلام گذاشته است و حسين، مصغّر حسن است. يعنى اى انسانها! نسبت به اسم امام مجتبى عليهالسلام توجه كنيد.
وقتى امام مجتبى عليهالسلام در روز پانزدهم ماه رمضان به دنيا آمدند، تمام نمازهاى واجب دو ركعتى بود، يعنى پانزده سال پيغمبر صلىاللهعليهوآله همه نمازها را با مردم به صورت دو ركعتى مىخواندند. تا روز پانزدهم ماه رمضان آن سالى كه هنگام سحر حضرت مجتبى عليهالسلام به دنيا آمدند، رسول خدا صلىاللهعليهوآله دو ركعت به نماز ظهر و دو ركعت به نماز عصر اضافه كردند و خدا امضا كرد كه فقط در سفر، نمازهاى چهار ركعتى، دو ركعتى شوند. به شكرانه ولادت امام مجتبى عليهالسلام چهار ركعت به دو نماز واجب اضافه شد. سال بعد كه أبى عبدالله عليهالسلام به دنيا آمد، پيغمبر صلىاللهعليهوآله يك ركعت به مغرب و دو ركعت به عشا اضافه كردند، يعنى سه ركعت، كه كمتر از امام مجتبى عليهالسلام باشد، چون حسين، مصغّر حسن است.
كلمات «حسن، أحسن، احسان، محسن و حسين» كه ريشه در سه حرف «حاء و سين و نون» دارند، در كتاب خدا و معارف الهيه زياد استعمال شده است. به سراغ بعضى از آيات قرآن برويم تا از نظر قرآن و روايات ببينيم كه امام مجتبى عليهالسلام كيست.