گوشهاى از دانايى را خود حضرت نقل مىكنند:
پيغمبر عظيم الشأن اسلام صلىاللهعليهوآله در روز بيست و هشتم صفر، چند لحظه مانده به از دنيا رفتن، مرا صدا زد و در گوشم هزار باب علم باز كرد كه از هر بابى، هزار باب ديگر باز مىشد۔
بهترين حرف اين است كه بگوييم: علم على عليهالسلام، به علم خدا وصل است و نيازى به تحصيل نداشته است، چون اصلًا هيچ مجهولى براى او نبود. خودش اعلام كرد:
«لَو كُشِفَ الغِطاءُ مَا ازْدَدَتُ يَقيناً»
اگر تمام پردههايى كه بين موجودات عالم و حقايق پشت پرده هست را كنار بزنند، به علم و يقين من چيزى اضافه نمىشود. چون چيز جديدى نمىبينم. قبل از اين كه شما را پشت پرده قرار بدهند، ما را در آن طرف پرده خلق كردند.
خدا ظرفيتى به على عليهالسلام داد كه تمام ارزشهاى اخلاقى در او جاى بگيرد. ما نداريم كسى را كه همه ارزشهاى اخلاقى، يك جا در او باشد. يك نفر عادل است، اما ممكن است بخيل باشد. يك نفر سخىّ است، ولى ممكن است بىدين باشد.
مهربان است، ولى ممكن است جاى ديگر ضعفى از نظر اخلاقى داشته باشد. اما آن چه ارزشهاى اخلاقى در عالمِ وجود قابل تصور است، همگى در وجود مبارك اميرالمؤمنين عليهالسلام موجود مىباشد، حتى بعضى از رفتارهاى اخلاقى مثبت كه اعجابانگيز است و ممكن است انسان آن را باور نكند. اما بايد باور كرد كه حقيقت حق همين بوده است.
در آتش جنگ كه معمولًا هدف جنگجويان دو طرف اين است كه طرف مقابل را از پا در بياورند و جاده را صاف كنند تا به هدف برسند، در گرما گرم جنگ، فرياد، عربده، گرد و غبار و حملات سنگين، دشمن گفت: شمشيرم شكسته است، در معرض خطر هستم، اميرالمؤمنين عليهالسلام شمشير خويش را به دشمن داد.
به شمشير نگاه نكنيد، به آن روح جود و كرم نگاه كنيد. شمشيرش را داد، دشمن گرفت، گفت: چه كنم؟ به روى خودت شمشير بكشم؟ اصلًا مانند تو در اين عالم وجود دارد؟ چنين كارى را تا به حال كسى كرده است؟
از او سؤال شد: چرا شمشير خود را به دشمن داديد؟ فرمود: دشمن گردن كج كرد و آبرويش را مايه گذاشت و از من چيزى خواست، من نخواستم اميد او را نااميد كنم. آيا در دنيا، از زمان حضرت آدم عليهالسلام تا قيامت، كسى چنين كارى انجام داده و مىدهد؟
كنار حرم حضرت عبدالعظيم، ميرزا رضاى كرمانى به فتواى سيدجمال الدين اسدآبادى، ناصرالدين شاه را با يك گلوله به جهنم فرستاد. شما در احوالات ميرزا رضاى كرمانى بخوانيد. وقتى او را دستگير كردند، تا هنگام اعدام، انواع بلاها را بر سر او آوردند. شاه و پدرش هفتاد هزار نفر را در اين كشور كشتند، كه حتى يكى از آنها نيز قاتل و مقصر نبودند و فقط مىگفتند: ما اين دو ظالم را نمىخواهيم.
در زندان رضاخان، با آمپول هوا، اولياى خدا راكشتند. با تانك و توپخانه وارد قم شده بودند، عيد مردم را عزا كردند، در حرم آمدند، مىگويند: مرحوم بافقى خدمت امام زمان عليهالسلام رسيده است و او باعث شد كه شيخ عبدالكريم حائرى به قم بيايد و حوزه علميه را تشكيل بدهد.
رضا خان روز عيد نوروز در حرم حضرت معصومه عليهاالسلام شيخ محمد تقى بافقى كه نهى از منكر كرده بود و به خانمهاى دربار گفته بود: اينجا حرم اهلبيت عليهمالسلام است، موهاى خود را پنهان كنيد او را خواباند و با مشت و لگد، بدن او را سياه كرد. بعد از جادهاى كه آسفالت نبود، او را از قم به تهران آوردند و اين بدن مجروح را درزندان سرتيپ درگاهى انداختند كه نسخه دوم شمر بود.
در گنجايش، ظهور كامل توحيد و نبوت كيفى و اعتقادى، امامت خاص و علم على عليهالسلام فكر كنيد. در محراب افتاده، امام مجتبى عليهالسلام، ابى عبدالله عليهالسلام، محمد حنفيه و قمر بنىهاشم دور او را گرفته، دارند نقشه مىكشند كه چگونه او را به خانه ببرند. حواس آنها فقط متوجه على عليهالسلام است.
وقتى انسان حواس خود را در يك جا متمركز نمايد، حواسش از جاهاى ديگر پرت مىشود. اين امرى روانى است. چشمش را باز كرد، فرمود: حسن جان! دارند ابن ملجم را مىزنند، بگو: او را نزنند. على عليهالسلام را روى زمين گذاشت، صدا زد:
مردم! على مىگويد: او را نزنيد، راضى نيست.
بعد اشاره كرد: حسن جان! او را نزد من بياور، بگذار در پناه خودم باشد، چون اگر باز آنجا باشد، مردم عصبانى مىشوند و او را مىزنند.
اى دنياى ظالم! اى دنياى فاسد! اى جهان فتنهگر! اى مدعيان حقوق بشر! اى مدعيان عدالت و قسط! آيا خجالت نمىكشيد؟ البته كسى كه دين ندارد، از چه چيز خجالت بكشد؟