بى‏شمار بودن نعمت‏

ما با توجه به يكى از آيات كريمه‏ى قرآن به اين معنا پى مى‏بريم كه آفريده‏هاى حق و نعمت‏هاى حضرت او در مرحله‏اى است كه به شماره و عدد نيايد و شماره كنندگان هر چند از قدرت و توان شگرفى برخوردار باشند، از شمارش آنها عاجز و ناتوانند.

«وَ لَوْ أَنَّ ما فِي الْأَرْضِ مِنْ شَجَرَةٍ أَقْلامٌ وَ الْبَحْرُ يَمُدُّهُ مِنْ بَعْدِهِ سَبْعَةُ أَبْحُرٍ ما نَفِدَتْ كَلِماتُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ».

اگر در روى زمين آنچه درخت است قلم گردد و آب دريا به اضافه‏ى هفت درياى ديگر مركب شود، شمارش آفريده‏هاى حق پايان نگيرد، همانا خداوند مقتدر و حكيم است.

در آفرينش خود انديشه كنيد و در ساختمان ظاهر خود با ديده‏ى عقل بنگريد، تا اين حقيقت بر شما روشن شود كه نعمت‏هاى حضرت محبوب قابل شماره نيست.

قرآن درباره‏ى خلقت انسان مى‏فرمايد:

«وَ لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسانَ مِنْ سُلالَةٍ مِنْ طِينٍ».

ما انسان را از مايه‏ى گل خالص آفريديم.

«ثُمَّ جَعَلْناهُ نُطْفَةً فِي قَرارٍ مَكِينٍ».

سپس او را نطفه‏اى در محل استوار قرار داديم.

«ثُمَّ خَلَقْنَا النُّطْفَةَ عَلَقَةً فَخَلَقْنَا الْعَلَقَةَ مُضْغَةً فَخَلَقْنَا الْمُضْغَةَ عِظاماً فَكَسَوْنَا الْعِظامَ لَحْماً ثُمَّ أَنْشَأْناهُ خَلْقاً آخَرَ فَتَبارَكَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخالِقِينَ».

آن گاه نطفه را خون بسته، خون بسته را پاره گوشت قرار داده و آن پاره‏ گوشت را استخوان، و استخوانها را با گوشت پوشانديم، سپس خلقى ديگر به وجود آورديم، آفرين خداى را كه بهترين آفرينندگان است.

نطفه با گذشت از اين مراحل و منازل، تبديل به انسانى كامل و موجودى جامع شد.

اكنون در موجوديت و ساختمان اسرار آميز خود و آن چه در اين ساختمان از تعداد سلول‏ها و دستگاه گوارش و گردش خون و كارگاه تنفس و دستگاه مغز و اعصاب و چشم و گوش و بينى و ساير اعضا و جوارح وجود دارد انديشه كنيد تا معلوم گردد كه نعمت‏هاى حضرت او در چهارچوب همين جسم عنصرى به شماره نيايد.

مگر نه اين است كه دانشمندان بدن شناس مى‏گويند: اگر انسانى به طور شبانه‏روزى و بدون تعطيل برنامه، در هر ثانيه هزار عدد از سلولهاى بدن را شماره كند، بر شمردن آنها سيصد هزار سال زمان مى‏خواهد.

مگر نه اين است كه اهل فن مى‏گويند: موادى كه در معده، اين آزمايشگاه شگرف شيميايى، تجزيه و تركيب و تهيه مى‏شود بيش از موادى است كه آزمايشگاههاى مصنوع دست انسان مى‏تواند تهيه كند. از مواد و مصالحى كه به اين آزمايشگاه مى‏رسد متجاوز از يك ميليون نوع ذرات مختلف تهيه مى‏شود و غالب اين مواد از نوع سموم كشنده است‏.

مگر نه اين است كه دانشمندان نشان داده‏اند قلب به اندازه‏ى يك مشت بسته بيشتر نيست، ولى از قدرت و نيروى عظيمى برخوردار است كه در هر دقيقه 70 بار باز و بسته مى‏شود و در مدت سى سال، بيش از يك ميليارد مرتبه اين برنامه انجام مى‏گيرد و با هر يك دقيقه كه به وسيله‏ى مويرگهاى ظريف كه از مو نازك‏ترند دو بار خون را در بدن گردش مى‏دهد، بيش از ده ميليون ميليارد سلول بدن را شستشو مى‏دهد!

به اين واقعيت، تعداد اتم‏هاى اكسيژن، هيدروژن، ازت و اتم‏هاى تشكيل دهنده‏ى خاك، ريشه، بدنه، شاخ و برگ درختان، ميوه‏ها و آنچه در آسمانها و زمين است و به نوعى در خدمت انسان به كار گرفته شده است را بيفزاييد، سپس دقت كنيد كه آيا نعمت‏هاى خداوند كه در كارگاه هستى، كارگزاران حيات انسان هستند قابل شماره‏اند؟

مشتى خاك را به دقت بنگريد، خواهيد ديد خاك خالص و تنها نيست، بيشتر خاكها از مواد معدنى تشكيل يافته‏اند كه به صورت ذرات كوچك سنگ درآمده‏اند. اين ذرات خرد شده و تراشيده شده از سنگهاى بزرگترى هستند كه تحت اثر نيروهاى طبيعى تشكيل يافته‏اند، خاك موجودات زنده‏ى بسيارى دربردارد، يك مشت خاك ممكن است شامل ميليونها موجود ميكروسكوپى به نام باكترى باشد، علاوه بر باكتريها بسيارى از كپك‏ها و جلبك‏ها و انواع مختلف جانوران در خاك يافت مى‏شوند، بسيارى از اين موجودات زنده، خاك را متخلخل مى‏كنند و بدين طريق آن را براى رشد گياهان آماده‏تر مى‏سازند.

استعداد انسان براى جذب خوراكيها و نوشيدنيها از طريق دهان، دندان، زبان، غدد بزاقى، حلق، مرى، معده، لوزالمعده، اثنا عشر، روده‏ى بزرگ، روده‏ى كوچك و فعاليت هر كدام از آنها در هضم و جذب و دفع، داستانى ديگر از نعمتهاى الهى به انسان است.

مسأله‏ى بسيار مهم پالايش و گردش خون توسط سرخرگها، سياهرگها، مويرگها، آئورت، دهليز راست قلب، دهليز چپ، بطن راست قلب، بطن چپ، گلبولهاى قرمز و سفيد خون، تركيب خون، رنگ خون، روانى خون، حرارت بدن، پوست بدن، گوش و عناصر آن، چشم و طبقات آن، قصه‏اى عجيب و برنامه‏ى شگرف ديگرى از نعمتهاى الهى است.

فضاى عالم بالا و خدماتى كه توسط پخش نور، و گردشها، و جذب و انجذاب، و جزر و مدها در حيات انسان دارد، و كثرت عناصر آن، به طورى كه اگر بتوانيم در هر دقيقه سيصد ستاره در آسمانى كه در محاصره‏ى ديد ماست بشماريم، 3500 سال عمر لازم است كه شب و روز، اين ستاره‏ها را به شمار آريم، چرا كه تاكنون به وسيله‏ى دوربين‏هاى طيف ياب تعداد آنها را بيش از صد هزار ميليون تخمين زده‏اند، كه زمين ما به منزله‏ى يك دانه‏ى ناچيز از آنهاست و بهتر است بگوييم تعداد آنها براى ما انسانها قابل شمارش نيست.

فضايى كه ستارگان در آن قرار دارند، به قدرى پهناور است كه از يك طرف آن به طرف ديگرش پانصد هزار سال نورى است.

خورشيد و منظومه چون ذره‏اى در يكى از شاخه‏هاى خارجى دستگاه آسمانى با سرعت 400 كيلومتر در ثانيه در حركت است، و حدود (000/ 000/ 200) دويست ميليون سال طول مى‏كشد تا يك دور به دور مركز خود بگردد!

نظام شگفت‏انگيز عالم بالا و تأثيراتش بر سطح و عمق زمين، و زمينه سازى آن براى حيات موجودات زنده بخصوص انسان، به اين سادگى قابل درك نيست. هر قطره‏ى آبى كه انسان مى‏نوشد محتوى هزاران جانور زنده‏ى مفيد است، و در هر ميلى متر مكعب خون، 7500 گويچه‏ى سفيد و پنج ميليون گويچه‏ى قرمز است‏.

اينجاست كه به عظمت قرآن مجيد، كتابى كه قرنها قبل به قلب نورانى پيامبر نازل شده، و حقايق را آنچنان كه هست بيان نموده پى مى‏بريم، و از جمله‏ى آن حقايق اين است كه نعمت‏هاى حق را غير قابل شمارش مى‏داند!

«وَ إِنْ تَعُدُّوا نِعْمَةَ اللَّهِ لا تُحْصُوها إِنَّ اللَّهَ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ».

اگر بخواهيد نعمت‏هاى خدا را شماره كنيد، قدرت شماره كردنش را نداريد، همانا خداوند آمرزنده و مهربان است.