از برنامههاى مهمى كه اعضا و جوارح و به ويژه قلب را پاك و پاكيزه مىكند و رقت و عطوفت و مهربانى پديد مىآورد ، عمل صالح و كار پسنديده است ، البته آثار مثبت عمل كه يكى از آنها پاكى ظاهر و طهارت باطن است هنگامى ظهور مىكند كه عمل كننده شرايط معنوى و ظاهرى عمل را بكار بگيرد و عمل را آنگونه كه خواستهاند انجام دهد .عمل ، همراه با نيّت خالص و به قصد رضاى خدا و براى پرورش جان و جهت ساختن آخرتى آباد انجام مىگيرد .تداوم بر چنين عملى بىترديد به پاكى ظاهر و باطن كمك مىكند و چون ارتباط با حق است قلب را رقيق و مهربان مىنمايد و روح و روان را صفا مىدهد و انسان را تبديل به منبع خير و بركت مىنمايد همه اعمالى كه حضرت حق و پيامبران و امامان قدس سرهما از انسان خواستهاند ، داراى انرژى معنوى است و شرط بهرهورى از آن انرژى ، صحيح انجام دادن آن و رعايت شرايط ظاهرى و باطنى عمل است و اگر جز اين باشد عمل سودى و بهرهاى نصيب انسان نخواهد كرد .
3 ـ همدمان پاك
از عواملى كه سبب رقت قلب و نرمى دل و ظهور محبّت و عشق در باطن است ، همدم واجد شرايط و رفيق پاك و دوست مهربان است .در اين كه نَفَس پاكان آثار مثبتى در وجود انسان ايجاد مىكند ، ترديد نيست .عرب جاهلى سخت جان و سنگين دل كه جز خشونت و قتل و غارت و پايمال كردن حقوق ديگران كارى نداشت ، از بركت همدمى و رفاقت و معاشرت با پيامبر اسلام صلي الله عليه و آله به چنان رقت قلبى رسيد كه نوشتهاند فردى از آنان مىگويد : در يكى از جبهههاى نبرد حق بر ضد باطل ، پسر عمويم را در خاك و خون غلطان و در حال جان دادن ديدم ، با شتاب ظرف آبى براى او بردم ، به من اشاره كرد كه آن زخمى زودتر از من به زمين افتاده به داد او برس ، چون آب را براى زخمى ديگر بردم مرابه زخمى ديگر حواله داد ، وقتى كه بالاى سر او رسيدم ديدم شهيد شده بود ، به سرعت بالاى سر زخمى دوم برگشتم او را نيز شهيد يافتم ، آب را بالاى سر پسر عمويم آوردم او نيز شهيد شده بود.حضرت على عليه السلام در كلماتى نورانى در باب تأثيربردارى انسان از پاكان و خردمندان و صالحان مىفرمايد :« أكثَرُ الصَّلاحِ وَالصَّوابِ فِى صُحْبَةِ أُولِى النُّهى وَالاْءَلْبَابِ » .خوبى و نيكى و درستى و راستى را در معاشرت با صاحبان مغز و خرد فراوان و زياد ياد كن .« مَن دَعَاكَ إلى الدارِ البَاقِيَةِ وَأَعَانَكَ عَلَى العَمَلِ لَهَا فَهُوَ الصِّدِّيقُ الشَّفيقُ » .كسى كه تو را به آخرت بخواند و بر انجام امورى كه براى آخرتت سودمنداست ياريت دهد او رفيق مهربانى است .« صَاحِبِ الحُكَمَاءَ وَجَالِسِ الحُلَمَاءَ وَأَعْرِضْ عَنِ الدُّنيَا تَسكُنْ جَنَّةَ المَأوى » .با حكيمان همنشين باش ، با برادران بنشين ، از دنيايى كه به آخرت و سعادتت زيان مىزند روى گردان ، در نتيجه ساكن بهشت خواهى شد .در دوره گذشته عموم كسانى كه مىشناختم ، در خشونت و بىمهرى و تلخى و خشكسرى ، انگشتنما بودند ولى بر اثر معاشرت با صاحب دلان و اولياى حق چنان تغيير حال در آنان پديد آمد كه در مهرورزى و محبّت به ديگران و خدمت و يارى به خلق خدا ، انگشتنما شدند تا آنجا كه مردم گاهى براى حل مشكلاتشان از آنان درخواست دعا مىكردند .
بر گرفته از کتاب فرهنگ مهرورزی استاد حسین انصاریان