رفتار عجيب بنى اسرائيل‏

من در نقل اين ماجرا كارى به عملكرد فرعونيان ندارم. آن‏ها راهى جهنم شدند، چون سزاوارش بودند و نخواستند تفكر كنند و اهل فهم باشند، اما رفتار كسانى‏كه با موسى همراه بودند و دست دوستى به حضرت داده بودند و همه اين معجزات را هم ديده بودند برايم خيلى عجيب است.

وقتى فرعونيان در آب غرق شدند، بنى اسرائيل به دستور حضرت موسى به سمت منطقه امنى حركت كردند. در راه، به دهى رسيدند كه مردم آن بت مى‏پرستيدند. اين‏جا بود كه گرايش به ماديگرى و ميل شديد به دنيا و ظواهر آن و به تصريح قرآن كريم بيمارى جهل دوباره به سراغشان آمد، طورى‏كه آن‏همه معجزه را ناديده گرفتند و به موسى درآويختند كه:

«و جاوزنا ببنى إسرائيل البحر فأتوا على قوم يعكفون على أصنام لّهم قالوا يا موسى اجعل لّنا إلها كما لهم ءالهة قال إنّكم قوم تجهلون».

و بنى اسرائيل را از دريايى كه فرعونيان را در آن غرق كرديم نجات داديم.

پس به گروهى گذر كردند كه همواره بر پرستش بت‏هاى خود ملازمت داشتند. گفتند: اى موسى، همان‏گونه كه براى آنان معبوداتى هست تو هم براى ما معبودى قرار بده. موسى گفت: قطعا شما گروهى هستيد كه جهالت و نادانى مى‏ورزيد.

آن‏ها از حضرت خواستند مثل بت‏هاى آن جماعت خدايى برايشان درست كند. فقط خدا مى‏داند حضرت موسى در اين زمان چه فشارى را متحمل شد. گفت: آخر من در كنار خداى عالم چه خدايى برايتان درست كنم؟

بعد از اين جريان كه حضرت بنى اسرائيل را به سوى خدا هدايت كرد و از غلتيدن به پرستش بت‏ها رهايى داد، به دستور خدا براى سى‏شب راهى كوه طور شد.

«و واعدنا موسى ثلاثين ليلة و أتممناها بعشر فتمّ ميقات ربّه أربعين ليلة ...».

و با موسى سى‏شب وعده گذاشتيم و آن را با افزودن ده‏شب كامل كرديم. پس، ميعادگاه پروردگارش به چهل شب پايان گرفت ....

ولى وقتى حضرت دوباره به نزد آنان برگشت، ديد مردم گوساله‏پرست شده‏اند.

«و إذا أخذنا ميثاقكم و رفعنا فوقكم الطور خذوا ما آتيناكم بقوّة و اسمعوا قالوا سمعنا و عصينا و أشربوا فى قلوبهم العجل بكفرهم قل بئسما يأمركم به إيمانكم إن كنتم مّؤمنين».

و ياد كنيد زمانى‏كه از شما براى پيروى از موسى پيمان گرفتيم و كوه طور را بالاى سرتان برافراشتيم و گفتيم آنچه را (تورات) به شما داديم با قوت و قدرت دريافت كنيد و دستورهاى ما و پيامبرتان را بشنويد. به ظاهر گفتند شنيديم و در باطن گفتند نافرمانى كرديم. و به سبب كفرشان دوستى گوساله با دل‏هايشان درآميخت. بگو اگر شما مومن هستيد و ايمانتان شما را به اين همه ظلم و جنايت و فساد فرمان مى‏دهد پس بد چيزى است آنچه ايمانتان به آن فرمان مى‏دهد.

تمايل فكر انسان به بدى‏ها روح و قلب را نيز فاسد مى‏كند، همان‏گونه كه دل بنى اسرائيل را به گوساله‏اى متمايل كرد. اين نتيجه نداشتن فكر و تمايل شديد انسان به دنياست و در اين داستان همين مساله است كه تعجب دارد. گرايش‏هاى ما به خدا و غير خدا با همه شدت و ضعف‏هايى كه دارد نتيجه همين بى‏فكرى‏ها و نفهمى‏ها و تمايلات قلب و روح بيمار است.

بايد اين معنا را لمس كنيم و به خود بقبولانيم كه در اين عالم، تنها يك فرمان است كه مطاع است و كسى نمى‏تواند از آن سرپيچى كند و لذا در تشهد هر نمازى از سر اعتقاد بگوييم:

«اشهد ان لا اله الا اللّه وحده لا شريك له».

هيچ‏كس در اين عالم كاره‏اى نيست. كسى در اين عالم «من» نيست.

رستم‏ها، اسفنديارها، افراسياب‏ها، رئيس جمهورها، وكيل‏ها، وزيرها، و همه كسانى‏كه سينه‏هاشان را جلو مى‏دهند، چنان روى سنگ مرده‏شورخانه مى‏خوابانند كه كسى باور نمى‏كند خودشان هستند. مگر فرعون نبود كه جنازه بى‏مقدارش را از آب بيرون انداخت تا مايه عبرت ديگران باشد؟

وقت آن است كه باور كنيم تنها يك نفر در جهان فرمان مى‏راند و دلمان را هم به غير او خوش نكنيم. مگر نمى‏دانيم كه دل به هركس خوش كنيم از همان دل ناخوش مى‏شويم؟ بياييد يك راه را برويم. يك نفر را ببينيم. به يك نفر فكر كنيم و مطمئن باشيم هرچه داريم از اوست و اگر بخواهد، در يك لحظه همه‏چيزمان را مى‏تواند بگيرد.