گفتگو براى ازدواج‏

در ميان مسلمانان و مردم مؤمن رسم بر اين است، كه پس از اتمام تحقيقات خانواده پسر و دختر، جهت امر ازدواج و مِهربران، و شرايط عقد و عروسى با هم به گفتگو مى‏نشينند.

سعى خانواده‏ها بايد بر اين باشد، كه در مشورت و پاسخ سئوالات و پرسش‏هائى كه در رابطه دختر و پسر مى‏شود، آن سئوالات و پاسخ‏هائى كه در چهارچوب شرع مقدس و جهت عقلائى مورد قبول است، با تمام وجود از خود صداقت نشان دهند.

سنّ واقعى دختر و پسر را بگويند، شغل پسر و دارائى وى و اخلاق و رفتار و روحيات، و طريقه معاشرت و معاشران وى را، و اينكه تحصيلات او در چه مرحله‏اى است به راستى و درستى بيان كنند، اگر عيب و نقصى در او هست خبر دهند، شايد آن عيب و نقص قابل اغماض باشد، و نيز خانواده دختر در پاسخ به سئوالات خانواده پسر صداقت و انصاف به خرج دهند، و از گفتن سخن راست و كلام صدق وحشت نكنند، كه بيان تمام مسائل لازم راه هرگونه اشكال و بن‏بست را در آينده مى‏بندد، و از پيش آمدن خسارت و تلخى و تفرقه، و به هم خوردن رابطه دو خانواده، و ايجاد بگو مگو جلوگيرى مى‏كند.

در اين زمينه مكر و حيله و خدعه و تزوير و تدليس و عيب‏پوشى، خلاف اخلاق و حرام شرعى، و معصيت بزرگ است، و دود اين آتش در درجه اول به چشم زن و شوهر، و در مرحله دوم به چشم دو خانواده مى‏رود.

راستى و صداقت هر دو خانواده را از زيان و خسارت، و از به بار آمدن تلخى و محنت حفظ مى‏كند، و راه تصميم‏گيرى را براى هر دو طرف آسان نموده، و موجب فلاح و نجات و رستگارى است.

تدليس و خدعه و مكر و حيله گاهى مجوّز بهم خوردن عقد، و ساقط شدن مهر، و فسخ نكاح بدون طلاق است، و اين گشايشى است كه اسلام به يكى از دو طرف كه در معرض خدعه و تدليس قرار گرفته‏اند داده است.

قرآن مجيد و روايات مردم را از هر گونه خدعه و مكر و تدليس و فريب‏دادن منع مى‏كنند، و خدعه‏گر را مستحق عقاب الهى در دنيا و آخرت مى‏دانند.

رسول خدا (صلى الله عليه وآله وسلم) مى‏فرمايد:

لِيْسَ مِنّا مَنْ ماكَرَ مُسْلِماً.

از ما نيست كسى كه با مسلمانى مكر كند.

اميرالمؤمنين (عليه السلام) مى‏فرمايد:

الْمَكْرُ بِمَنْ ائْتَمَنَكَ كُفْرٌ.

مكر به كسى كه تو را امين خود قرار داده كفر است.

و نيز آن حضرت فرمود:

مَنْ مَكَرَ حاقَ بِهِ مَكْرُهُ.

كسى كه خدعه و حيله كند و نسبت به مردم مكر بورزد، زيان و ضرر مكرش خود او را خواهد گرفت.

در خطبه 193 نهج‏البلاغه حضرت مولا در ويژگى اهل تقوا مى‏فرمايد:

وَلا دُنُوُّهُ بِمَكْر وَخَديعَه.

نزديك شدن اهل تقوا به مردم با كمك مكر و حيله نيست.

رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) مى‏فرمايد:

الْمَكْرُ وَالْخَديعَهُ وَالْخيانَهُ فِى النّارِ.

مكر و خدعه و خيانت در آتش جهنم است.

و نيز آن حضرت فرمود:

مَنْ كانَ مُسْلِماً فَلايَمْكُرُ وَلايَخْدَعُ فَإِنّى سَمِعْتُ جَبْرَئيلَ يَقُولُ: انَّ الْمَكْرَ وَالْخَديعَهَ فِى النّارِ.

كسى كه مسلمان است مكر و خدعه نمى‏كند، من از جبرئيل شنيدم مكر و خدعه در آتش است.

مسائل مربوط به تدليس، و مخفى كردن عيوب مرد يا زن، و خدعه و حيله و خلاصه آنچه كه مرد يا زن را در ادامه زندگى، يا طلاق، يا رها كردن بدون طلاق، و مديون بودن مرد نسبت به مهر، يا ساقط شدن مهر و صداق آزاد مى‏گذارد در جلد صدم بحار چاپ مؤسسه وفاء بيروت صفحه 361 به بعد و در رسائل عمليه مراجع بزرگ در بخش ازدواج به طور مفصل آمده است.

***