هدايت تكوينى و تشريعى - جلسه هجدهم (2) – (متن کامل + عناوین)

توبه گمراه شده بعد از هدايت

« إِلاَّ الَّذِينَ تَابُواْ وَ أَصْلَحُواْ وَبَيَّنُواْ فَأُوْلَئِكَ أَتُوبُ عَلَيْهِمْ وَ أَنَا التَّوَّابُ الرَّحِيمُ »[13]

مگر اين كه اين مؤمن بى‏دين شده يك مدتى جاده بى‏دينى را برود، بعد پشيمان بشود، دوباره به جاده دين برگردد.

« أَصْلَحُواْ » يعنى ريشه و مايه بى‏دين شدن را بايد از جانش دربياورد كه ديگر بى‏دين نشود، چون اگر دوباره بيايد، دوباره برود و باز همين بيايد و برود، خداوند اسم اين را مسخره‏چى گذاشته است.

عذاب مسخره‏كنندگان توبه

اين آدم در قيامت عذاب جالبى دارد. پيغمبر  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله مى‏فرمايد: او را در جهنم مى‏اندازند و چون قبلاً متدين بوده، حس مى‏كند كه يك حقى است كه طلب نجات بكند، لذا التماس مى‏كند به پروردگار كه خدايا! مرا نجات بده! پروردگار به ملائكه عذاب مى‏گويد: رهايش كنيد تا بيايد.

پيغمبر  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله مى‏فرمايد: از آنجايى كه هست، ـ حالا طبقه چندم را پيغمبر نفرمودند، جهنم هفت طبقه است و بهشت هشت طبقه ـ هزار سال طول مى‏كشد تا بالاى جهنم بيايد، هزار سال هم هزار سال دنيايى نيست، هر سال را قرآن مى‏گويد:

« فِى يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ »[14]

آفتاب روز قيامت كه طلوع مى‏كند، تا غروب بكند، به مقياس دنيا كه حساب بكنيم، پنجاه هزار سال طول مى‏كشد.

ما اينجا زمانمان خيلى محدود است، اما زمانهاى بالاتر خيلى گسترده‏تر است. زمين يك سال طول مى‏كشد تا دور خورشيد بچرخد، اما پلوتون يك دور كه مى‏زند، هشتاد و سه سال مى‏شود. يعنى يك سال آنجا هشتاد و سه سال سال اينجا است.

يك روز قيامت مساوى با پنجاه هزار سال دنيا است. هزار تا پنجاه هزار سال طول مى‏كشد تا لب جهنم بيايد.

در ضمن آيه سوم هم مى‏گويد: او بايد هميشه آنجا باشد. حالا در سطح جهنم راه برود، تا بالا بيايد و وارد محشر بشود. آن وقت خداوند مى‏فرمايد: بر روى سينه‏اش بزنيد. چنان مى‏زنند كه با سر به جاى اولش برمى‏گردد. چقدر طول مى‏كشد تا به جاى اولش برگردد؟

عمق جهنم در روايتى از جبرئيل

پيغمبر  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله به جبرئيل گفت: عمق جهنم چقدر است؟ گفت: والله من نمى‏دانم، چون يك دفعه از خدا اجازه گرفتم كه يك سنگ بردارم و داخل جهنم بياندازم، سنگ را انداختم، هفتاد سال گذشت، در ملكوت عالم يك صدا به من رسيد، خطاب رسيد: سنگت الان به جهنم افتاد.[15]

استهزاى مسخره كننده توبه

بار دوم به التماس مى‏افتد كه من برگردم، خدا مى‏گويد: عيب ندارد، بيا! دوباره هزار سال طول مى‏كشد تا بيايد، به لب ديوار مى‏رسد، دوباره خدا مى‏گويد: او را بياندازيد. بار سوم هم دوباره التماس مى‏كند، مى‏آيد، باز خدا مى‏گويد: به درون جهنم پرتش كنند.

پيغمبر  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله مى‏فرمايد: بار سوم كه او را برمى‏گردانند، از دست خدا عصبانى مى‏شود و به خدا مى‏گويد: «أتستهزئنى؟» من را مسخره كرده‏ايد؟

خطاب مى‏رسد: من تو را مسخره نمى‏كنم، تو در دنيا مرا با توبه‏ها و شكستن توبه مسخره مى‏كردى، نه من. جهان آخرت عكس العمل اين دنيا است. اين برنامه الهى است.

راه جلوگيرى از انحراف

اول آيه توضيح داده شد كه كفر بعد از ايمان چيست؟ جمله دوم آيه: 

« وَشَهِدُواْ أَنَّ الرَّسُولَ حَقٌّ »

اينجا لازم است من براى اين كه عشق و علاقه شما به پيغمبر عزيز اسلام  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله يك عشق سرشار و پرحرارتى بشود، و در اين عشق پرحرارت رابطه‏تان با ايشان چنان گره بخورد كه هيچ دستى در اين عالم نتواند آن را باز كند، من يك سلسله مسائل درباره پيغمبر  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله برايتان مى‏گويم.

اما مؤمن چه مى‏شود كه بى‏دين مى‏شود؟ و چه مى‏شود كه هر كارى كنند، بى‏ايمان نمى‏شود؟

سه آيه قرآن را برايتان مى‏خوانم؛

آيه اول:

« إِنَّ الَّذِينَ اتَّقَوْاْ إِذَا مَسَّهُمْ طَـائِفٌ مِّنَ الشَّيْطَـنِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبْصِرُونَ »[16]

آنهايى كه علاقه پيدا كردند خودشان را نگهدارند، در عين علم داشتن به اين كه نگهداشتن خود كار سختى است، واقعا هم سخت و هم تلخ است، به همين خاطر هم اسمش را تكليف گذاشته است، يعنى كار مشقت‏دار.

آنهايى كه علاقمند به خوددارى از قطع رابطه هستند، مى‏گويد: من خدا و پيغمبر و حسين و فرزندان امام حسين  عليهم‏السلام را مى‏خواهم؛ اين‏ها وقتى مورد هجوم شيطان جنى و انسى قرار مى‏گيرند، قرآن مى‏گويد: تا شيطان مى‏آيد و به او مى‏چسبد كه بيا برويم، يك مرتبه مى‏گويد: اين صد و بيست و چهار هزار پيغمبر و ائمه  عليهم‏السلام چقدر زحمت كشيده‏اند، تمام زحمات اين‏ها را در نظر مى‏آورد، مى‏گويد: آيا من اين‏ها را لگدمال كنم؟

يك مرتبه دلش روشن مى‏شود. همين روشنايى آن چنان تنفّر از شيطان در دلش ايجاد مى‏كند كه مى‏گويد: برو خدا لعنتت كند، از درون و از نور تذكر انبيا كمك مى‏گيرد:

« إِنَّ الَّذِينَ قَالُواْ رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَـمُواْ تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْـمَلَئِكَة أَلاَّ تَخَافُواْ وَ لاَ تَحْزَنُواْ وَ أَبْشِرُواْ بِالْجَنَّةِ الَّتِى كُنتُمْ تُوعَدُونَ »[17]

و اين نخواستنش باعث مى‏شود كه از ملائكه ياريش دهند. البته ملائكه را نمى‏بيند، اما من به ملائكه‏ام مى‏گويم: واقعا بنده من دلش نمى‏خواهد از من دست بردارد. شيطان هم آمده تا او را ببرد، شما هم برويد و او را نگهداريد و نگذاريد او را ببرد.

آن وقت آدم مى‏بيند كه پايش براى معصيت جلو نمى‏رود. رفيقش مى‏گويد: نرفتى؟ مى‏گويد: نه، نمى‏توانم. چرا؟ ملائكه نمى‏گذاشتند. تو ملائكه را نديدى، اما محبوب و رفيقت ـ خدا ـ نمى‏خواست تو از او جدا بشوى. تو هم آنقدر قدرت نداشتى كه با شيطان درگير شوى. هر شب صداى اذان هم از بلندگو به درون اتاق مى‏آمد، اما بيدار نمى‏شدى. امشب قبل از اذان بيدار شدى، خوابت نمى‏برد، دست خودت هم نيست، اين همان عنايت خدا از طريق فرشتگان است.

پيمودن راه‏هاى هدايت و ضلالت

خود همين‏ها باعث جلب محبت خدا مى‏شود و پايتان محكم‏تر مى‏شود؛

« يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ ءَامَنُواْ بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ »[18]

حالا كه نرفتى، من هم قدرت بيشترى به تو مى‏دهم كه نروى. نروى تا موقع مرگ در آغوش خودم بيايى. اين براى كسانى است كه نمى‏روند.

اما مؤمنى كه بى‏دين مى‏شود، چگونه بى‏دين مى‏شود؟ اين با احساس لذتها و شهوتها شروع مى‏شود؛

« وَ مَن يَعْشُ عَن ذِكْرِ الرَّحْمَـنِ نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطَـنًا فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ »[19]

ذكر يعنى زحمات انبيا و اوليا و شهدا و همه را يك دفعه از ياد مى‏برد و غافل مى‏شود. لذت شهوت انجام نداده در وجودش شعله مى‏كشد و مى‏رود.

وقتى رفت، همه زحمات انبيا و ائمه  عليهم‏السلام را نديده گرفت، من هم او را عاشق شيطان مى‏كنم. اصلاً نمى‏تواند با غير او رفيق بشود. اصلاً همنشين شيطان مى‏شود. هر كس از او مى‏پرسد: چند تا رفيق دارى؟ مى‏گويد: يك رفيق كه از آن رفيق لذت مى‏برم! اى بدبخت بيچاره! چطور از روى خون همه پيغمبران و اولياى كشته شده راه مى‏روى؟ اين عذاب الهى است كه به تو رسيده و از شيطان لذت مى‏برى، اما چرا از خدا لذت نمى‏برى؟ قرآن كجا تو را نشان مى‏دهد؟

در برزخ گريبان پاره مى‏كنيم و به خدا مى‏گوييم: ما را برگردان تا توبه كنيم و خوب بشويم، اما خدا به ملائكه‏اش مى‏گويد: در دهانش بزنيد. ديگر فايده‏اى ندارد. بارك الله به كسانى كه برگشتند.

والسلام عليكم و رحمة الله و بركاته

پی نوشت ها:

[13] ـ بقره 2 : 160؛ «مگر كسانى كه توبه كردند ، و [ مفاسد خود را ] اصلاح نمودند ، و [ آنچه را پنهان كرده بودند ] براى مردم روشن ساختند ، پس توبه آنان را مى‏پذيرم ؛ زيرا من بسيار توبه‏پذير و مهربانم .»

[14] ـ معارج 70 : 4؛ «روزى كه مقدارش پنجاه هزار سال است.»

[15] ـ تفسير القمى: 2/3، معراج رسول اللّه  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله؛ بحار الأنوار: 18/319، باب 3، حديث 34؛
«أَبِي عَنِ ابْنِ أَبِي عُمَيْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ  عليه‏السلام قَالَ جَاءَ جَبْرَئِيلُ وَ مِيكَائِيلُ وَ إِسْرَافِيلُ بِالْبُرَاقِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ  صلى‏الله‏عليه‏و‏آله فَأَخَذَ وَاحِدٌ بِاللِّجَامِ وَ وَاحِدٌ بِالرِّكَابِ وَ سَوَّى الآْخَرُ عَلَيْهِ ثِيَابَهُ. .....سَمِعْتُ صَوْتاً أَفْزَعَنِي فَقَالَ لِي جَبْرَئِيلُ أَ تَسْمَعُ يَا مُحَمَّدُ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ هَذِهِ صَخْرَةٌ قَذَفْتُهَا عَنْ شَفِيرِ جَهَنَّمَ مُنْذُ سَبْعِينَ عَاماً فَهَذَا حِينَ اسْتَقَرَّتْ... .»

[16] ـ اعراف 7 : 201؛ «مسلماً كسانى كه [ نسبت به گناهان ، معاصى و آلودگى‏هاى ظاهرى
وباطنى ] تقوا ورزيده‏اند ، هرگاه وسوسه‏هايى از سوى شيطان به آنان رسد [ خدا و قيامت را ] ياد كنند، پس بى‏درنگ بينا شوند [ و از دام وسوسه‏هايش نجات يابند . ] .»

[17] ـ فصلت 41 : 30؛ «بى‏ترديد كسانى كه گفتند : پروردگار ما خداست ؛ سپس [ در ميدان
عمل بر اين حقيقت ] استقامت ورزيدند ، فرشتگان بر آنان نازل مى‏شوند [ و مى‏گويند : ] مترسيد و اندوهگين نباشيد و شما را به بهشتى كه وعده مى‏دادند ، بشارت باد .»

[18] ـ ابراهيم 14 : 27؛ «خدا مؤمنان را به سبب اعتقاد و ايمانشان در زندگى دنيا و آخرت ثابت
قدم و پابرجا مى‏دارد.»

[19] ـ زخرف 43 : 36؛ «و هر كس خود را از ياد [ خداى ] رحمان به كوردلى و حجاب باطن
بزند ، شيطانى بر او مى‏گماريم كه آن شيطان ملازم و دمسازش باشد .»