امام صادق عليهالسلام مىفرمايد: دومين حالتى كه در اين بزرگواران است:
« صبور عند البلاء »
نمىفرمايد: « عند المصيبة » بلاء يعنى چه؟ معناى بلا به اين شكلى كه در فارسى زبانان است، در لغت عرب نيست.
بلا در اصطلاح قرآن به معناى آزمايشهاى الهى است، كه البته بار روحى اين آزمايشها، واقعاً سنگين است. ولى خداوند متعال بافت خلقت، حيات و دنياى انسان را با آزمايش همراه قرار داده است. جرياناتى الهى براى اهل ايمان رخ مىدهد كه حقيقت اين جريانات به مانند خاك مستعدّ است كه روى روح انسان ريخته مىشود، تا انسان، زير اين خاك مستعد رشد و پرورش پيدا كند و از زير اين خاك، مانند دانه نباتى كه سر بيرون مىآورد، سر از عالم ملكوت درآورد.
بخشى از اين آزمايشها در قرآن كريم بيان شده است: آزمايشهاى مالى، بدنى، جانى، خانوادگى، معنوى، محيطى و اجتماعى. البته اگر بحث بخواهد وارد شرح تك تك اين آزمايشها بشود، خيلى طولانى مىشود. فرض كنيد مؤمن در ميان شهرى قرار مىگيرد كه مردمش از خدا رو برگرداندهاند و رابطه خود را با انبيا و ائمه عليهمالسلامو قرآن قطع كردهاند و همه ارزشها را ريشه كن كردهاند.
حال پروردگار براى آزمايش اين مؤمن، خيمه زندگيش را در ميان اين مردم
قرار داده است. گوهرى به نام دين در اختيار او است كه در درياى هستى، پرقيمتتر از اين گوهر وجود ندارد.
صبر يعنى اين گوهر را در ميان اين مردم، اين شهر و گناهان و فساد مردم اين شهر و جاذبههاى سخت شهوانى مردم اين شهر حفظ كند: « صبور عند البلاء » يعنى صبر در آزمايش.
در اين مورد، آن انسان با كرامت و بزرگوارى كه استقامت و صبر مىكند، يعنى اين گوهر را حفظ مىكند، خداوند متعال به اين صابر چه بهايى خواهد داد؟ اولاً اين صابر چند سال مگر مىخواهد صبر كند؟ زمان صبر، زمان كوتاهى است. در نهايت تا شصت سالگى كه چراغ شهوت روشن است، مىخواهد صبر كند كه فتنه شهوات، روابط نامشروع، زنان و مردانى كه جنود شيطان هستند، بخوابد. در مقابل اين فتنهها صبر كند تا تمام شوند. اميد جنود شياطين قطع شود، ديگر مجذوب آن فتنهها نشود.