انسان خلاصه لوح محفوظ

پنجمين جمله‏ اى كه اميرالمؤمنين  عليه‏السلام در باره شخصيت و ارزش انسان بيان فرمودند:

 «و هِىَ الْمُخْتَصَرُ مِنَ اللَّوحِ الْمَحفُوظِ

 انسان خلاصه‏اى از لوح محفوظ است. لوح محفوظ چيست؟ پروردگار در قرآن مجيد مى‏فرمايد:

 « بَلْ هُوَ قُرْءَانٌ مَّجِيدٌ * فِى لَوْحٍ مَّحْفُوظِ 

 اين قرآن، قرآن مجيد است! مجيد از كلمه مجد گرفته شده به معنى بزرگى و شرافت و كرامت و اصالت است و پروردگار عالم مى‏فرمايد: اين قرآن در لوح  محفوظ است يعنى يك واقعيت ثابت، استوار، دائمى، هميشگى و غيرقابل تغيير است!

در كنار اين كلمه شريفه لوح محفوظ با استفاده از آيات قرآن، روايات، چهار عنوان ديگر را هم مطرح كرده‏اند: يك عنوان، عنوان قلم است:

 « ن وَ الْقَلَمِ وَ مَا يَسْطُرُونَ 

 سم به قلم و آنچه را كه قلم مى‏نويسد و بر يك صفحه ثبت و ضبط مى‏كند.

يك عنوان ديگر در آيات كتاب خدا، كتاب مبين است:

 « وَعِندَهُ مَفَاتِحُ الْغَيْبِ لاَ يَعْلَمُهَآ إِلاَّ هُوَ وَيَعْلَمُ مَا فِى الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَمَا تَسْقُطُ مِن وَرَقَةٍ إِلاَّ يَعْلَمُهَا وَلاَ حَبَّةٍ فِى ظُـلُمَـتِ الْأَرْضِ وَلاَ رَطْبٍ وَلاَ يَابِسٍ إِلاَّ فِى كِتَـبٍ مُّبِينٍ »[4]

 تر و خشكى در اين عالم نيست مگر اينكه در كتاب مبين ديده مى‏شود.

عنوان ديگر امام مبين است، كه در سوره مباركه يس، مى‏فرمايد:

 « وَ كُلَّ شَىْ‏ءٍ أَحْصَيْنَـهُ فِى إِمَامٍ مُّبِينٍ »[5]

 عنوان ديگر ام الكتاب است:

  « يَمْحُواْ اللَّهُ مَا يَشَآءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِندَهُ أُمُّ الْكِتَـبِ »[6]

 اين پنج عنوان: قلم، لوح محفوظ، امام مبين، كتاب مبين، ام الكتاب!