اندیشه در هنر هنرمندان

بینندگان تابلوهای نقاشان معروف،کمتر نسبت به شخص نقاش توجه می کنند. فکرمی کنند تابلو یک اثر است. اگرانسان تابلویی را بادقت نظرکند و خوش ‌فکر و منصف و ظرافت روحی هم داشته باشد، درباره هنر نقاشی می‌گوید: عجب هنرمندی چه روح لطیفی وظریفی داشته است. بنابراین انسان لطیف از طریق نقاشی تا حدی نقاش را خوب معرفی می‌کند.

من به یک دکتر مراجعه کردم. دکتر با شخصیت و دانشمند به من گفت: نیازی نیست شما را معاینه کنم، چون شما را بارها معاینه کردم، گفتم: من اولین بار است خدمت شما رسیدم، چه وقت من را معاینه کردی؟ گفت:

همه چیز وجود شما دست من است. از طریق تلویزیون صحبت ‌های شما را می‌شنوم. سخنان با آرامش‌ را با نگاه محبت آمیز به مردم با هم می‌سنجم. همه را با همدیگر ترکیب می کنم ، اکنون من می‌دانم در چه وضعی هستید. اینگونه بینندگان کم هستند.

چنانکه قرآن می‌فرماید: بیشتر از نود درصد مردم درآثار متوقف می شدند، فقط نگاه می‌کنند ومی‌گویند: بسیار زیباست. ده درصد از مردم، با نگاه به اثر می‌گویند که پدیدآورنده اثر، هنرمند و دانشمند و حکیم است. ناظم خیلی دقیق و روح ظریفی دارد، تابلو نقاشی را سه دقیقه تعریف می‌کنند، ولی نقاش را ده روز تعریف می کنند. انسان ظریف وقتی به دیوان شاعران دقت می کند از غزلیات می‌تواند شاعر را توصیف کند که شاعر در چه وضعیت عقلی، روحی وعاطفه‌ای بوده است. همانند دیوان حافظ که او به روایات و قرآن آشنا بوده و نگاه عرفانی داشته است. همچنین دیوان مسعود سعد سلیمان که درقطعه‌گویی و نصیحت سرایی قوی بوده است. سنایی عارف و حکیم و فیلسوف و به قرآن و روایات مسلط و از بنی امیه منزجر و عاشق اهل بیت بوده است. روزگاری که افکار اموی در ایران حاکم بود، او شجاعت عجیبی داشته است.

انسان از شکل ساختمان، قالب در و پنجره‌ها و دوربرگردان‌ها می‌تواند معمار یا مهندس نقشه را تعریف کند. می‌تواند بگوید مهندس ساختمان هم با معماری اسلامی وهم معماری جدید آشنا بوده است، یا نقشه ‌او نشان می‌دهد دانش مهندسی شرق و غرب را با هم عجین کرده است، هرچند مهندس را ندیده باشد، اما انسان های با انصاف ومتخصص که خیلی کم هستند، از طریق اثر، مؤثر را در حد لازم خوب توصیف می‌کنند.