آیا خواندن نماز در پنج وقت صحیح تر است یا در سه وقت؟

جمع کردن یا جدا خواندن نماز ظهر و عصر و مغرب و عشاء یكی از اختلافات شكلی در نحوه انجام نماز بین شیعه و سنی است كه شیعیان به طور معمول نمازهای پنجگانه خود را در سه نوبت می خوانند و اهل سنت در پنج نوبت و در هر حال هر دو عمل صحیح است؛ ما نیز همانند اهل سنت معتقدیم كه جدا خواندن نمازهای فریضه در پنج نوبت عملی بهتر و مطابق سنت پیامبر و امامان است، اما نباید از یاد برد كه این امر به معنای ضرورت و لزوم این عمل نیست.

به عبارت روشن تر از نظر شیعه با هم خواندن نماز ظهر و عصر و مغرب و عشاء امری جایز است و منشا اصلی عملكرد فقهی شیعیان منابع روایات قطعی است كه برای شیعیان معتبر است و امامان معصوم این گونه نماز خواندن را تجویز نموده اند، درعین حال اگر فردی امكان و تمایل به جدا خواندن نمازها داشت. بسیار خوب است كه چنین كند همان گونه كه در برخی مساجد شیعه همین گونه عمل می شود .براین اساس روایاتی درمنابع شیعه و اهل سنت آمده است و پیامبر صلی الله علیه و آله خود نیز در مواردی بدون هیچ ضرورتی نمازها را با هم خوانده است؛

برای نمونه به چند روایت در این باره اشاره می‌كنیم: عبدالله بن سنان از حضرت امام صادق علیه السلام نقل كرده: پیامبر بدون این كه عذری در كار باشد، ظهر و عصر و نیز مغرب و عشا را با یك اذان و دو اقامه خواند. اسحاق بن عمار از امام صادق علیه السلام نقل می ‌كند: پیامبر بدون این كه عذری در كار باشد، ظهر و عصر را در یك جا خواند. عمر به آن حضرت گفت: آیا در نماز حكم تازه ‌ای پیدا شده؟ پیامبر گفت: نه حكم تازه ‌ای در باره نماز نیامده، ولی خواستم كار را بر امت خودم راحت‌تر كنم.

عبدالملك قمی می ‌گوید: به امام صادق علیه السلام گفتم: می‌ توانم بین دو نماز را بدون این كه عذری داشته باشم، جمع بكنم؟ امام در جواب فرمودند: پیامبر این كار را انجام داد و خواست كه امت را در آسایش و راحتی قرار دهد. جابر بن زید از ابن عباس نقل كرده كه پیامبر هفت ركعت مغرب و عشا را با هم خواند و هشت ركعت ظهر و عصر را با هم خواند و حضرت در مدینه بود.

ابن عباس می‌گوید: پیامبر اسلام در مدینه، بین ظهر و عصر و بین مغرب و عشا را جمع می‌ كرد، بدون این كه عذری در كار باشد. سعید بن جبیر از ابن عباس نقل می‌ كند: رسول خدا صلی الله علیه و آله ظهر و عصر و مغرب و عشا را با هم خواند، بدون این كه خطر و یا سفری در كار باشد. عكرمه از ابن عباس نقل می‌ كند كه پیامبر در مدینه، بدون این كه مسافر باشد، مغرب و عشا و نیز ظهر و عصر را با هم خواند. درنتیجه اكثر شیعیان از این راه شرعی استفاده كرده و معمولا نمازهای خود را جمع می خوانند ، هرچند برخی شیعیان هم نمازهای خود را در پنج وقت و با فاصله می خوانند ؛ اما اگر فردی با نخواندن نماز عصر احیانا دیگر نتواند نماز را به جماعت بخواند و یا احیانا نمازش قضا شود ، همان جمع خواندن در اول وقت برای او بهتر است.

البته دانشمندان شیعه به پیروى از احادیثى که از عمل پیامبر صلی الله علیه و آله حکایت مى کند و از روایاتى که از پیشوایان بزرگ اسلام رسیده است و به پیروى از ظواهر آیات قرآن، در تمام اعصار اسلامى، تفریق میان نمازها را جایز دانسته و مى توان در سه وقت خواند.