مراحل مختلف شكل‏گيرى انسان در رحم مادر

موقعى كه نطفه مرد وارد رحم زن مى‏شود ، يك سلسله تحولاتى صورت مى‏گيرد و موجود تازه به وجود مى‏آيد كه جريان تكوين آن تقريبا دوازده ساعت طول خواهد كشيد .
نطفه انسان از سلّول‏هاى مدوّرِ ريزى درست شده كه قُطر آن از يك نقطه هندسى كوچك‏تر است ؛ نطفه ، مايع لرزان و بى‏رنگى است كه اگر شفاف‏تر مى‏بود هرگز با چشم ديده نمى‏شد .
براى آن‏كه بتوانيم ، طرز ساختمان نطفه را در نظر مجسّم كنيم ، آن را به اندازه و حجم يك توپ بازى پينگ پونگ در نظر مى‏آوريم. در مركز نطفه ، هسته‏اى مثلاً به درشتى نخود وجود دارد كه رنگ آن تيره و پوستش ضخيم‏تر از نقاط ديگر آن است.
آن هسته ، نقطه پررنگى است كه يك دانه مدوّر به شكل ساچمه در وسط آن قرار دارد كه بيست و چهار كروموزوم است .
كروموزوم‏ها شامل صد هزار ماده مولّدند به نام «ژن» كه تعداد قطعى آنها هنوز معلوم نشده و با تخم زن جفت مى‏شوند كه در نتيجه آميزش آنها ، موجودى به‏وجود خواهد آمد كه از حيث شكل ، سرشت ، رنگ چشم و مو ، وارث پدر و مادر خواهد بود .
در ابتداى عادت ماهانه زنان ، يكى از غدّه‏ها (سرآمدگى‏هاى روى تخمدان‏هاى زن) تركيده و تخم در آن خارج مى‏شود و بقيّه برآمدگى‏ها از بين رفته و تخمدان‏ها به حالت اوليّه خود بر مى‏گردند .
زنان ، داراى دو تخمدان هستند ، شبيه به دو بادام كه طول هر يك سه الى چهار سانتى متر است و تخمدان‏ها در قسمت بالاى حفره لگن خاصره قرار دارند .
زن‏ها در تمام مدت سال هر بيست و هشت روز يك مرتبه تخم مى‏گذارند كه جز در موارد استثنايى ، تعداد تخم از يك عدد تجاوز نمى‏كند . اين جريان ، فوق‏العاده دقيق است و در سر رسيد بيست و هشت روز يك دانه تخم تازه به حد رشد مى‏رسد و از غدّه بيرون مى‏جهد ، در فاصله هر بيست و هشت روز درست در سررسيد موقع ، يك دانه تخم مى‏رسد و از بين مى‏رود .

همين كه تخم از تخمدان زن خارج شد ، آن ذرّه يا اتم جاندار كه از فرط كوچكى و ريزى با چشم ديده نمى‏شود در فضاى مهبل سرگردان و به دور خود مى‏گردد و در حال چرخيدن حركت مى‏كند تا بالاخره در قسمت علياى يكى از دو خرطوم لوله‏اى به نام « فالوپ » وارد مى‏شود . فالوپ ، دو لوله‏اى است كه تخمدان‏هاى زن را از دو سمت به رحم وصل مى‏كند .
طول هريك از اين لوله‏ها ، ده سانتى متر و قطر آن نيم سانتى متر است . در قسمت داخلى لوله‏ها ، موى‏هاى نازك ذره بينى روييده شده و همين كه تخم وارد يكى از آنها شود آن موى‏ها تموّج يافته و بر اثر آن تموّج ، حركت تخم به سوى خرطوم آسان مى‏شود .
خرطوم چون راست و مستقيم نيست و حالت خميده و پيچ در پيچ دارد ، وقتى كه تخم وارد آن شد ، حالت انقباض و به هم فشردگى در جدار آن پيدا مى‏شود و تخم مى‏تواند در آن راه پُر پيچ و خم به جلو برود .
از موقعى كه تخم از تخمدان خارج و به راه مى‏افتد تا زمانى كه وارد خرطوم لوله‏اى شود ، دوازده ساعت طول خواهد كشيد و به هر حال در اين محل است كه به خواست حضرت حق نطفه مرد با تخم زن به يكديگر مى‏رسند و زن باردار مى‏شود .
نطفه مرد و زن ، هر دو سلّول‏هاى ساده‏اى هستند كه گذشته از وجه شباهت آنها بايد دانست چه تفاوتى با هم دارند . تخم يا نطفه زن ، سى و پنج الى چهل مرتبه بزرگ‏تر از نطفه مرد است ؛ اولى خمود و بى‏حركت ، دومى چالاك و زرنگ و با سرعتى مطابق با سه ميلى متر در دقيقه حركت مى‏كند ، در برابر هر نطفه زن چند صد ميليون نطفه مرد وجود دارد .
با ميكروسكوپ الكترونى ، نطفه يا منى را تحت آزمايش قرار داده‏اند ، اين دستگاه نطفه را به حدّى بزرگ نشان مى‏دهد كه زير عدسى ميكروسكوپ جزئيات ساختمان و شكل آن را معلوم مى‏دارد و بعدا آن را روى پرده سينما مى‏آورند كه كوچك‏ترين حركات آن به خوبى ديده شود .

نطفه مرد ، شباهت كامل به شكل اوليّه قورباغه دارد ، داراى سر بيضى ، اندامى نازك و استوانه شكل و دمى دراز است .
طول دم ، ده برابر خود نطفه است و با حركت مداوم و پيچاپيچ خود تا موقعى كه زنده است به جلو مى‏رود .
حركت نطفه كه نسبتا سريع است تا مدّت دو روز ادامه دارد و هيچ كدام از عضوهاى بدن انسان به اندازه اين سلول‏هاى ريز ، ساده و فعّال نيستند .
به طورى كه ذكر شد تعداد نطفه مرد به صدها ميليون مى‏رسد كه به طرف رحم پيش مى‏روند و به محض ورود به مهبل (دهانه بچه‏دان) سرگشته و سرگردان ، با نيروى بيش‏ترى به هر طرف مى‏دوند تا راه تنگ و تاريك عنق رحم را كه به تخمدان منتهى مى‏شود بيابند ، سپس طولى نمى‏كشد كه وارد لوله‏هاى رحم شده و در جا حركات نوسانى نموده يا به دور خود مى‏چرخند .
بسيار اتفاق مى‏افتد كه ترشى رحم ، بسيارى از نطفه‏ها را در ظرف چند ساعت نابود مى‏كند ؛ به اين معنى كه از سيصد ميليون نطفه در حدود دويست و نود و نه ميليون و هفتصد هزار آن از ميان مى‏روند و بقيه آنها كه سالم‏اند وارد عنق رحم شده در آن جاى مى‏گيرند ؛ ولى هنوز خط سير آنها تمام نشده بايد راه ممتدى را كه زيادتر از هفت سانتى‏متر است بپيمايند تا از لوله‏هاى رحم گذشته در يكى از دو خرطوم‏هاى فالوپ قرار يابند .
رحم به شكل يك گلابى است كه وارونه قرار داده باشند . قطر عريض‏ترين قسمت آن از پنج سانتى‏متر تجاوز نمى‏كند ، عضو كوچكى است كه زمان حاملگى وسعت بيش‏ترى پيدا مى‏كند و براى سكناى نطفه ريز ، مكان وسيعى خواهد بود .
در هريك از دو خرطوم ، سوراخ عدسى شكل ريزى وجود دارد كه در يكى از آنها تخم زن موجود است ، به اين خاطر ، نطفه‏هاى مرد به طرف آن هجوم مى‏آورند و اغلب به خرطوم ديگر كه فاقد تخم است وارد مى‏شود ، آنها كه به محل مناسب رسيده‏اند ، باز كارشان تمام نيست .
در راه به موانعى برخورد مى‏كنند ، از جمله ؛ عبور از جدار لوله و مصادف شدن با انقباض و فشردگى جدار لوله ، در اين حال نطفه به دور خود مى‏چرخد و تكان مى‏خورد و پيش مى‏رود ، باز مانع ديگرى پيدا مى‏شود و آن عبور از ميان پستى و بلندى‏هاى پُرچين و خم لوله مخاطى است و بالاخره نطفه‏ها از اين مانع هم مى‏گذرند و در حدود يكصد عدد از آنها به مقصد نهايى مى‏رسند بدون آن‏كه بين نطفه و تخم زن لقاحى صورت گيرد .
سپس نطفه بايد از آخرين سدّ هم بگذرد و آن سدّ عبارت از ، بقاياى غدّه‏هاى تخمدان است كه به دور و اطراف رحم زن احاطه دارد كه شكافتن و ستردن آن براى نطفه ريز ، كارى بس دشوار است و به ناچار در جاى خود متوقف مى‏شود .
اين‏جاست كه صانع ازلى و خالق موجودات ،رفع هرگونه مشكلى را پيش بينى فرموده ، در اين مرحله يك ذرّه مايع به نام «هيالورونيدار» به نطفه بخشيده كه خاصيّت آن اين است كه پوست محافظ تخم را نرم و شل مى‏سازد ، بعد نطفه با استفاده از آن مايع ، پوست تخم را مى‏شكافد و با تخم زن مقاربت مى‏نمايد و سر بيضى شكل نطفه ، داخل تخم زن مى‏شود و دمش قطع مى‏گردد ، در اين حال در تخم زن تحولاتى روى مى‏دهد و غلافى به دور آن به‏وجود مى‏آيد و در برابر حمله و هجوم نطفه‏هاى ديگر غير قابل نفوذ مى‏گردد ، در اين مسابقه عمومى نطفه‏ها ، فقط يكى از آنها برنده شناخته مى‏شود .
از تركيبات مختلط منى ، جز مايعى رگه رگه در تخم زن باقى نمى‏ماند و اين همان مادّه ناميه و هسته‏اى است كه در نطفه بوده و حال با هسته تخم زن ، مقاربت مى‏نمايد و بعد يك سلّول تشكيل و بارورى و آبستنى زن محرز مى‏گردد و اين جريان شگفت‏آميز در مدّت دوازده ساعت پايان مى‏پذيرد و به قدرت الهى ، موجودى ساخته مى‏شود كه به طرز حيرت‏آور و به سرعتى اعجاب‏انگيز نمو و رشد پيدا مى‏كند . پس از تشكيل سلّول مذكور ، آن سلّول به دو قسمت تقسيم مى‏شود و هريك باز دو بخش شده كه چهار عدد مى‏گردد و به همين ترتيب ، بخش و تقسيم سلّول‏ها ادامه مى‏يابد تا تعداد آنها به ميلياردها سلول براى ساختمان اندام جنين برسد و يك سلسله تحوّلات شگفت آورى در آن دنياى اسرارانگيز رخ مى‏دهد كه سرانجام آن ، موجود تازه‏اى به صورت و هيئت انسان تجلّى مى‏كند .