زشتى اسراف در نعمت‏

مسرف از نظر قرآن مجيد به كسى گفته مى‏شود كه مال و مقام و شهوت و روحيات و حالات خود را در برنامه‏هاى شيطانى، و مسايل غيرمنطقى، و امور خارج از حدود و مقررات قرار دهد.

درباره‏ى نتايج و ثمرات كشاورزى و اين ثروت و مال خدادادى مى‏فرمايد:

«وَ آتُوا حَقَّهُ يَوْمَ حَصادِهِ وَ لا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُسْرِفِينَ».

روز درو و برداشت و جمع آورى محصول «گندم، جو، خرما، مويز» حق آنان كه خداوند براى آنان حق معين نموده «فقيران، مسكينان، عاملين زكات، جهت متمايل كردن غير مسلمان به اسلام، بندگان، قرض داران، راه خدا، از راه ماندگان» را بپردازيد، و با بخل از پرداخت يا خرجهاى بى‏در و پيكر و بيجا اسراف نكنيد، كه خداوند اهل اسراف را دوست ندارد.

قرآن درباره‏ى آنان كه منصب و مقام و جاه و قدرت را در مسير ستم به مردم، و غارت حقوق آنان، و ايجاد رعب و وحشت در جامعه، و به اسارت گرفتن ملت خرج كردند مى‏فرمايد:

«وَ إِنَّ فِرْعَوْنَ لَعالٍ فِي الْأَرْضِ وَ إِنَّهُ لَمِنَ الْمُسْرِفِينَ».

و همانا فرعون در زمين سركش بود، و او از گروه اسراف كنندگان است.

كتاب حق در رابطه با كسانى كه عفت نفس ندارند، و خود را از شهوات حرام حفظ نمى‏كنند و جز لذت مادى و جسمى لذتى نمى‏دانند و به هر نوع تجاوزى دست مى‏زنند و از آلودگى و رذالت در غريزه‏ى جنسى پرهيز ندارند، مى‏فرمايد:

«إِنَّكُمْ لَتَأْتُونَ الرِّجالَ شَهْوَةً مِنْ دُونِ النِّساءِ بَلْ أَنْتُمْ قَوْمٌ مُسْرِفُونَ».

لوط آن پيامبر بزرگ به مردم زمانش گفت: شما در مسأله‏ى شهوت با مردان درآميختيد و زنان را ترك كرديد، آرى شما جامعه‏اى مسرف هستيد!

قرآن درباره‏ى كسانى كه از روحيه‏ى تواضع و حال انكسار و حالت خاكسارى‏ و تسليم در برابر انبيا و معجزات آنها، و در مقابل قرآن و بيّنات و حجج و دلايل و براهين آشكار حق دست برداشتند، و راه كبر و نخوت و عجب و خودبينى در برابر حق پيمودند مى‏فرمايد:

«ثُمَّ صَدَقْناهُمُ الْوَعْدَ فَأَنْجَيْناهُمْ وَ مَنْ نَشاءُ وَ أَهْلَكْنَا الْمُسْرِفِينَ».

ما به وعده‏اى كه به پيامبران داديم وفا كرديم، و آنان را با هر كه اراده نموديم از شر دشمنان رهانيديم، و اهل اسراف را به هلاكت ابدى دچار ساختيم.