زير بناى عمل صالح

اين عمل، عمل صالح است و عملى است كه زير بنا دارد، كه زيربنايش حضرت حق و معاد است. كسى هم كه زيربنايش مبدأ و معاد است، همه كارهايش خير است؛ خواب، خوراك، معاشرت، شهوت، شكم، نخوردن، پرداخت و نپرداختنش، همه عبادت است.

بعضى جاها اميرالمؤمنين عليه‏السلام كه درياى كرم بود، نمى‏پرداخت، مى‏گفت: پرداختش معصيت است.

آنجايى كه نزديكان يا دوستان قديمى ـ در زمان به قدرت رسيدن ظاهرى ـ از او تقاضاى اضافه داشتند، مى‏گفتند: با يك گردش قلم على عليه‏السلام يك درهم ما هزار درهم مى‏شود، حضرت هم مى‏دانستند كه اگر قلم را نگردانند، امثال جنگ جمل بپا مى‏شود، اما زير بار جنگ جمل مى‏رفت، ولى نمى‏پرداخت.

اين كه مى‏گويند: پل صراط از شمشير برنده‏تر و از مو باريك‏تر و از آتش سوزنده‏تر است،⁽¹⁾ يك سر آن پل، دين است. اين دين است كه مى‏داند اگر قلم را بچرخاند، چقدر عايد طرف مى‏شود، ولى اگر نچرخاند، مى‏روند و جنگ جمل را راه مى‏اندازند.

امام على عليه‏السلام مى‏فرمايد: بروند و جنگ را راه بياندازند، ما براى اين كه اين قلم نچرخد، چهل هزار نفر كشته هم مى‏دهيم، براى اين كه حق يك ملت در جيب يك عزيز در دانه نرود. چون صحبت صد تومان و هزار تومان نيست، در اين هزار تومان، نهصد تومانش حق يك ملت خوابيده است، و كسى كه از مولا تقاضاى چرخاندن قلم را مى‏كند، مى‏گويد: از تمام مملكت كم كن، به من يك نفر اضافه كن.

جنابعالى چه كسى هستيد؟ من برادرت هستم، طلحه و زبير، رفيق ايام مكه تو هستم.

حالا اگر من قلم را نچرخانم، ديگر رفيق من نيستى؟ نه. به هفت طبقه جهنم كه نيستى، نمى‏چرخانم، پس خدا جهنم را براى چه درست كرده است.

وقتى به على عليه‏السلام پشت كنى و به شكم، شهوت، معاويه، دنيا و زياده خواهى رو كنى، يعنى رو به جهنم كرده‏اى. به كم و زيادش خدا كار ندارد. به آن روحيه خراب كار دارد، روحيه خراب است كه براى يك انگشتر، گلوبند، دستبند، يك تكه زمين، على عليه‏السلام را رها مى‏كند و رفيق معاويه مى‏شود.