هركس حدى به گردنش نيست بيايد

در زمان حضرت عيسى، عليه السلام، مى‏خواستند يك نفر را سنگسار كنند. حضرت اعلام كرد هركس مى‏خواهد در مراسم شركت كند بايد تمام صورتش را بپوشاند به طورى كه شناخته نشود. فردا، در بيرون شهر، حدود دويست نفر با صورت پوشيده آمدند. حضرت فرمود:

آماده‏ايد گنهكار را حد بزنيد؟ گفتند به، فرمود: شرطش اين است كه هر كس حدّ شرعى به گردنش نيست براى اجراى حد بايستد. نتيجه آن‏كه همه رفتند و فقط حضر عيسى باقى ماند.

انسان هوشيار در عالم زياد نيست و اكثر مردم در غفلت و خواب به سر مى‏برند و با بعثت انبياء و نزول كتاب‏هاى آسمانى هم بيدار نمى‏شوند. دل به دنيا بسته و در پى كام‏جويى هرچه بيشترند و نمى‏توانند از لذت‏ها و نعمت‏هاى زندگى براى رشد و هدايتشان استفاده كنند. نه اهل فكرند، نه تقوا پيشه مى‏كنند و دست از گناه برمى‏دارند و نه حاضرند دقايقى از شبشان را به عبادت خدا مشغول باشند. درحالى كه صاحب قلب بيدار به دنيا طور ديگرى نگاه مى‏كند، خوابش را به اندازه مى‏گيرد و لحظاتى از شب خواب را رها مى‏كند و مى‏رود وضو مى‏گيردچراغ‏ها را هم روشن نمى‏كند كه كسى بفهمدمى‏آيد با محبوبش خلوت مى‏كند. با آن معشوقى كه از دست نمى‏رود، با آن‏ معشوقى كه آدم را رها نمى‏كند. با آن معشوقى كه محبتش به انسان بى‏نهايت است. با آن معشوقى كه كليد دنيا و آخرت دستش است. با آن معشوقى كه تمام خزانه‏هايش را در اختيار بنده‏اش مى‏گذارد. اين چه حرف عجيبى بود كه يك‏روز، على، عليه السلام، خطاب به سپيده سحر گفت: آيا روزى بود كه تو بيدار شوى و على خواب باشد؟

از خدا پروا كنيم. در عالم، باغبان باشيم نه باغ‏خور، بيدار باشيم نه خواب. اهل فكر باشيم نه بنده غفلت، زيرا امير المومنين در روايت ديگرى مى‏فرمايد:

«عن أبى عبد اللّه، عليه السلام، قال: قال أمير المؤمنين، عليه السلام، فى كلام له: يابن آدم، إن التفكر يدعو إلى البر و العمل به».

تفكر انسان را به خوبى و عمل دعوت مى‏كند.

در حقيقت، وقتى انسان مى‏نشينيد و انديشه مى‏كند، اين انديشه او را با خوبى‏ها و درستى‏ها و وظائف و تكاليف آشنا مى‏كند و او را به اولياء خدا مرتبط مى‏كند. بعد، اين انديشه او را به عمل دعوت مى‏كند و به انجام آن خير مشتاق مى‏سازد. پس، همانطور كه فكر كردن به گناهان انسان را به دام گناه مى‏اندازد، انديشه صحيح نيز انسان را به سمت خوبى‏ها سوق مى‏دهد و او را به انجام خير وا مى‏دارد. در هر دو سو نيز انسان پس از مدتى شتاب مى‏گيرد و به سرعت پيش مى‏رود؛ به سوى خوبى بشتر يا به سوى بدى افزون‏تر.