خوبيها و بديها

انسان موجودى مركّب از عقل و قلب و نفس و جسم است.

براى هر يك از نواحى وجود انسان خوبيها و بديهائى وجود دارد، همه خوبيها از جانب حق، و تمام بديها سرچشمه‏اش خود انسان است.

از جانب وجود مقدسى كه در قرآن مجيد به اوصافى چون رحيم، رحمن، رب، ودود، غفور، كريم، لطيف، رؤوف، بارى، مصوّر، قدوس، عزيز، ياد شده جز خير و خوبى و رحمت و بركت صادر نمى‏شود.

جهل و حقد و حسد و كينه و كم‏ظرفيتى، و حرص و طمع، و سستى و تنبلى، غير از بدى و شرّ و خسارت و زيان محصولى ندارد.

معرفت و دانش، بصيرت و بينش، حداقل به اندازه‏اى كه چرخ زندگى را بگرداند، و حيات باطنى و ظاهرى را غرق نور و روشنائى كند، و امور زن و فرزند را اداره نمايد، و ديدى صحيح نسبت به هستى و عالم‏ وجود، به انسان بدهد، كسبش براى انسان از جهتى واجب عينى و از جهت ديگر واجب كفائى است.

تحصيل مسائل اصولى مانند معرفت به حق، علم به قيامت، شناخت نبوت و ولايت، امرى ضرورى و واجب عينى است، كسب مسائل فقهى، و علوم مادى در حدّ نياز واجب كفائى است.

علم‏ودانش، معرفت وبينش، لقمه‏لذيذ، وخيروخوبى پرقدرتى‏است‏كه حضرت حق همراه باتوفيق لازم‏براى رشد وكمال عقل وقوه درك‏انسان قرار داده است.

عقل كه خودخيرى‏ازجانب حق است، وقتى با خير ديگركه توفيقومعرفت است رفاقت كند، دريائى‏ازنور در باطنوجود، بوجودمى‏آيد كه‏اين نورانيتوصفا، قسمتى از امنيت باطن را تأمين مى‏كند، واين امنيت بطور طبيعى از جانب انسان به زن و بچه سرايت مى‏نمايد، و آنها هم در جنب‏انسان از نعمت آرامش باطن برخوردار مى‏گردند، و در نتيجه فضاى زندگى به نور آرامش تا حدى منوّر مى‏گردد.

دانش دين به اندازه‏اى كه واجب عينى است، و دانش فقه يعنى آگاهى به حلال و حرام، و دانش مادى به مقدارى كه لازم است، در درجه اوّل براى سرپرست خانواده، كه اداره امور زندگى به دست اوست ضرورى است، و در مرحله بعد در سايه مرد خانه كه تحقق قسمتى از زمينه‏هاى لازم به عهده اوست، براى زن و فرزند، تا در مملكت كوچك خانه ملّتى بامعرفت و بابينش و بابصيرت، و آگاه و بيدار در كنار هم زندگى كنند، و از شرّ جهل و زيان بى‏سوادى، و خسارت نفهمى درامان باشند.

آرى معرفت به اندازه سعه وجوديش امنيت ايجاد مى‏كند، و جهل و بى‏سوادى زيان و خسارت.