لقب حیدر کرار به چه معنا است؟
عناوین این مقاله
با کلیک روی هر عنوان به محتوای مربوط به آن هدایت می شویدحیدر یا حیدره از اسامی امام علی علیه السلام و به معنای شیر است. برخی نویسندگان احتمالاتی در نامگذاری امام به این نام ذکر کردهاند. ازجمله آنکه در کتب قدیمی، نام امام، اسد آمده که به معنای حیدر است و یا آنکه نام امام هنگام ولادت و یا در جوانی حیدر بوده است. برخی معتقدند هنگام تولد امام علی علیه السلام، پدرش ابوطالب حضور نداشت و فاطمه بنت اسد مادر امام علی علیه السلام نام اسد(حیدر) را که همان نام پدرش بود، برای نوزاد خود برگزید؛ اما ابوطالب به هنگام بازگشت، نام علی را برای فرزند خود انتخاب کرد.
امام علی علیه السلام در غزوه خیبر و در زمان رویارویی با مرحب یهودی طبق نامگذاری مادرش خود را حیدر معرفی کرد. ابوالفرج اصفهانی در مقاتل الطالبیین، با استناد به همین گفته امام، این احتمال را از دیگر موارد صحیحتر دانستهاست؛ هرچند وی به گفتهای نیز اشاره کرده که این نام توسط قبیله قریش به امام داده شده است.
برخی از فرزندان امام علی علیه السلام از نام حیدر برای امام، در معرفی خود استفاده کردهاند؛ از جمله عبدالله بن حسن در روز عاشورا وقتی شروع به رجزخوانی نمود، خود را فرزند حیدر معرفی کرد. (ویکی شیعه)
معنای حیدر
در زبان عربی حیدر به معنای «شیر»(نماد شجاعت و شکست ناپذیری) است. البته با این توضیح که از ویژگیهای زبان عربی آن است که برای یک چیز به لحاظ ویژگیهای مختلف نامهای متعدد قرار میدهد. در مورد علت نامگذاری شیر به حیدر دو نظریه مطرح کردهاند؛ یک اینکه شیر را به جهت داشتن مقام فرمانروایی و سلطنت «حیدر» میگویند. دلیل دیگر نامیدن شیر به حیدر؛ این است دارای گردنی کلفت و دست (ساعد و بازوی) قوی است. به همین جهت به جوانی که دارای بدنی پر و محکم و قدرتی زیاد باشد جوان حادر میگویند.
البته بعضی نیز در مورد معنای حیدر میگویند حیدر به معنای دور اندیش و کسی است که در ظرافتها و نکتههای دقیق امور و کارها اندیشه میکند
صفت کرار
«کرار» به معنای کسی است که در هنگام جنگ، پی در پی و بسیار حمله کند. این وصف و لقب یکی از القابی است که پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله به امام علی علیه السلام داده است. خلاصه داستان به این صورت است که پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله پس از این که چند فرمانده برای گشایش قلعه خیبر تعیین نمودند و همه آنها بدون اینکه موفقیتی به دست آورند عقب نشینی کردند، فرمودند: «فردا مردى همانند خودم را به سوی ایشان [یهود خیبر] مىفرستم که هم او؛ خدا و رسولش را دوست مىدارد، و هم خدا و رسولش او را دوست مىدارند. او حمله کنندهاى بىگریز (کرار غیر فرار) است، و باز نگردد تا آنکه خدا فتح و پیروزى را به وى ارزانى دارد».
پیامبر اسلام پیش از اعزام، نوید فتح و پیروزى داد، پس یاران آن حضرت در پى این کلام [براى آنکه انتخاب شوند] گردن کشیدند، و چون فردا شد، رسول خدا صلی الله علیه و آله على علیه السلام را فراخوانده و به سوی یهودیان خیبر فرستاد، پس امام علی علیه السلام را بدین فضیلت برگزید و او را «حیدر کرّار» «حمله کنندهاى بىگریز» نامید. (یعقوبی، تاریخ یعقوبی، بیروت، ج۲، ص۵۶؛ ابن طاووس، الطرائف، ۱۴۰۰ق، ج۱، ص۵۷.)
English