جاهل، در قیامت، پاسخى براى پروردگار ندارد. بنابراین محکوم است. عالم بىعمل هم محکوم است. امیرالمومنین علیه السلام مىفرماید که عالِم بىعمل، یک عذاب دارد، که فهمید و عمل نکرد ؛ ولى انسان جاهل، دو عذاب دارد ؛ چون دو گناه مرتکب شده است : یکى این که اعمالش زشت است و دیگر این که به دنبال کسب معارف نرفته است.اما کسى که متوجه باشد، نعمتهایى راکه خدا به او لطف کرده است، در جاى معیّن خود مصرف مىکند. آن نعمت نیز اثرش تا ابد براى صاحبش محفوظ است. هر نعمتى که در جاى خود خرج شود، به محصول ابدى تبدیل مىشود. این، اراده و خواستِ حضرت حق است. به همین علت، پروردگار در قرآن، همواره «جنّات» را با کلمه خالد و ابد همراه کرده است.