اسلام آوردن يهودى به خاطر عدالت على عليهالسلام
يهودى بيرون آمد، گفت: على جان! دارى مىروى؟ فرمود: بله. محاكمه تمام شد و قاضى حق را به شما داد و ما هم بايد برويم.
گفت: من نمىگذارم بروى. فرمود: ما كارى ديگر با هم نداريم، شما برو دكانت را باز كن، زن و بچهات منتظر گوشت و نان هستند، ما هم سراغ كشوردارى مىرويم.
1 ـ وسائل الشيعة: 27/293، باب 25، حديث 33781؛ «وَ قَدْ قَالَ رَسُولُ االلَّهِ صلىاللهعليهوآله الْبَيِّنَةُ عَلَى مَنِ ادَّعَى وَ الْيَمِينُ عَلَى مَنْ أَنْكَر.»
گريه كرد، گفت: على جان! كجا مىروى؟ بايست و من را با خدا و با پيغمبر و با خودت آشتى بده.
فرمود: دلت مىخواهد مسلمان بشوى؟ به خاطر عدالت تو مىخواهم مسلمان بشوم. اگر دين اين است، جان من فداى اين دين، من اين يهوديت را تا قيامت دور ريختم.
مسلمان شد، گفت: على جان! شما برو، من الان زره را برمىدارم و به در خانه شما مىآورم، زره مال شما است.
فداى تو بشوم! يهودى كنار علىِ عادل راحت زندگى مىكند.
مادر، خواهر، زن، عروس، داماد، بچه، رفيق، همسايه و همكار ادارى من، كنار منِ مؤمنِ متدينِ گريه كنِ مسجدى، راحت مىتوانند زندگى كنند؟ بايد راحت زندگى كنند.
اگر ما شصت ميليون عادل بوديم كه كل دنيا را روشن كرده بوديم. ما هنوز در تاريكى داريم دست و پا مىزنيم.
مصاديقى از ظلم در زندگى اجتماعى
من كه نمىدانم شما شغلتان چيست، اما اگر شغل دولتى داريد، با پيكان مىتوانيد رفت و آمد كنيد، و حقتان هم همان مقدار است، اگر در ماشين بالاتر بنشينيد، خودتان تقاضا و زمينه چينى كنيد كه به شما بدهند، شما ظالم هستيد.
اگر حق اين است كه هشت ساعت براى ملت كار كنيد، به همان حقوق هم امضا داديد و وارد اداره شديد، بخواهيد صبحها به اداره برويد، دو ساعتش را درست كار نكنيد يا بخوابيد، حقوق آخر ماه شما، حقوق ظالمانه و حرام است.
اگر من روى منبر بيايم و با يك ساعت حرف زدن، سر شما را گرم كنم، در حالى كه حركت باطنى و عقلى برايتان ايجاد نكنم، من ظالم هستم.
كسى كه با سه سير غذا سير مىشود، اگر سه سير و نيم بخورد، ظالم است. كسى كه حقش است كه پنج ساعت بخوابد، اگر دو ساعت بخوابد، و به بدن فشار بياورد، ظالم است. كسى كه كمتر از حد لازم بدن بخورد، ظالم است. كسى كه اين قدر عبادت كند كه خسته و كسل بشود، ظالم است.
عادل يعنى آن انسانى كه هر برنامهاى از زندگى را سرجاى خودش قرار داده است.
روزگار نعمت ابدى، مصداق ديگر «والعصر»
و اما مصداق سوم «والعصر»؛ قسم به روزگارِ نعمت ابدى، كه روزگار مردم مؤمن در قيامت است.(1) قسم به روزگار؛
1 ـ تفسير پرتوى از قرآن: 4/246؛ «« وَ الْعَصْرِ، إِنَّ الاْءِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ »: بعضى مفسرين از اين نظر كه قسم دلالت بر تعظيم مقسم به «آنچه به آن سوگند ياد مىشود» دارد و عصر به مفهوم لغوى و عرفى، عظمتى ندارد، و العصر را ناظر به عصر خاص دانسته و در انطباق آن وجوهى ذكر كردهاند: عصر نبوت، عصر نزول قرآن، عصر قيامت، نماز عصر، عصر دولت امام زمان عليهالسلام (در بعضى تفاسير اماميه) يا روزگار (دهر) چون سوگندهاى قرآن مانند سوگندهاى مردمان نيست كه دلالت بر تعظيم نمايد بلكه شواهد و راهنماهاييست براى اثبات و فهم مقاصد، و در اين سوگند و العصر، قرينه و اضافهاى- عصر نبوت يا . . .، نيست، بايد العصر منصرف بهمان معناى لغوى و عرفى باشد كه همان هنگام پايان روز است عصر هر روز، هنگامى رسيدگى سود و زيان مىباشد و هر كس محصول كار روزانه خود و سرمايه فكرى و بدنى و مالى را كه مصرف كرده، رسيدگى مينمايد تا معلوم شود چه بدست آورده و چه از دست داده، مزدش چه است و تجارتش چه اندازه سود داده و ساختمانش چه اندازه درست پيشرفته. يا اگر مهندس و معمار كار ناشناس و يا حق ناسپاس نقشه را كامل طرح يا پياده نكرده، بايد آنچه ساخته شده ويران كنند، و بناء را از سر گيرند.»
همچنين آمده: تفسير نور الثقلين: 5/666 [سورة العصر (103) : آيات 1 الى 3]، حديث 5؛ «عن المفضل ابن عمر قال: سألت الصادق جعفر بن محمد عليهماالسلام عن قول الله : وَ الْعَصْرِ إِنَّ الاْءِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ قال: العصر عصر خروج القائم عليهالسلام « إِنَّ الاْءِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ » يعنى اعدانا الا الذين آمنوا يعنى بآياتنا و عملوا الصالحات يعنى بمواساة الاخوان و تواصوا بالحق يعنى الامامة و تواصوا بالصبر يعنى بالعترة.»
« جَنَّـتٌ تَجْرِى مِن تَحْتِهَا الاْءَنْهَـرُ خَــلِدِينَ فِيهَا »(1)
كه هر كس در روزگار اين دنيا آن روزگار دائم ابدى را از دست بدهد « لَفِى خُسْرٍ »؛ خيلى ضرر كرده است.
احتجاج خدا با اهل جهنم
قرآن مىفرمايد: آنهايى را كه داخل جهنم مىريزند، فرياد مىكشند كه: الهى! ما را به دنيا برگردان، تا برويم و از هدايت و عدالت بهرهمند بشويم.
خودم با آنها حرف مىزنم، مىگويم:
« أَلَمْ يَأْتِكُمْ نَذِيرٌ »(2)
من براى شما هادى نفرستادم؟ من براى شما قوانينِ عدالت را نگفتم؟ جواب مىدهند: چرا، ولى ما گوش نداديم، حالا ما را برگردان.
من به آنها مىگويم: بچشيد، من براى همه انسانها اراده كردم كه يك بار مهلت بدهم، آن يك بار هم در دنيا به شما مهلت دادم، تو در دنيا به خودت قبولاندى كه كل هستى يك معده و يك كيسه شهوت است، پس اين نتيجه آن انديشه باطل
1 ـ حديد (57) : 12؛ «شما را مژده باد به بهشتهايى كه از زيرِ [ درختانِ ] آن نهرها جارى است ، در آنها جاودانهايد.»
2 ـ ملك (67) : 9؛ «آيا شما را بيمدهندهاى نيامد ؟»
است.(1)
چند بار ديگر هم جهنمىها حرف مىزنند، تا بار پنجم خطاب مىرسد: ملائكه! اينها را رد كنيد و دهانشان را بدوزيد، كه تا ابد با من حرف نزنند. ديگر يك «يا رب»، يك «يا الله» نگويند، خوشم نمىآيد كه صداى اين سگانِ جهنم را بشنوم.(2)
1 ـ تفسير پرتوى از قرآن: 4/246؛ «« وَ الْعَصْرِ، إِنَّ الاْءِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ »: بعضى مفسرين از اين نظر كه قسم دلالت بر تعظيم مقسم به «آنچه به آن سوگند ياد مىشود» دارد و عصر به مفهوم لغوى و عرفى، عظمتى ندارد، و العصر را ناظر به عصر خاص دانسته و در انطباق آن وجوهى ذكر كردهاند: عصر نبوت، عصر نزول قرآن، عصر قيامت، نماز عصر، عصر دولت امام زمان عليهالسلام (در بعضى تفاسير اماميه) يا روزگار (دهر) چون سوگندهاى قرآن مانند سوگند- هاى مردمان نيست كه دلالت بر تعظيم نمايد بلكه شواهد و راهنماهاييست براى اثبات و فهم مقاصد، و در اين سوگند و العصر، قرينه و اضافهاى- عصر نبوت يا . . .، نيست، بايد العصر منصرف بهمان معناى لغوى و عرفى باشد كه همان هنگام پايان روز است عصر هر روز، هنگامى رسيدگى سود و زيان مىباشد و هر كس محصول كار روزانه خود و سرمايه فكرى و بدنى و مالى را كه مصرف كرده، رسيدگى مىنمايد تا معلوم شود چه بدست آورده و چه از دست داده، مزدش چه است و تجارتش چه اندازه سود داده و ساختمانش چه اندازه درست پيشرفته. يا اگر مهندس و معمار كار ناشناس و يا حق ناسپاس نقشه را كامل طرح يا پياده نكرده، بايد آنچه ساخته شده ويران كنند، و بناء را از سر گيرند.»
همچنين آمده: تفسير نور الثقلين: 5/666 [سورة العصر (103) : آيات 1 الى 3 ]، حديث 5؛ «عن المفضل ابن عمر قال: سألت الصادق جعفر بن محمد عليهماالسلام عن قول الله : وَ الْعَصْرِ إِنَّ الاْءِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ قال: العصر عصر خروج القائم عليهالسلام «إِنَّ الاْءِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ» يعنى اعدانا الا الذين آمنوا يعنى بآياتنا و عملوا الصالحات يعنى بمواساة الاخوان و تواصوا بالحق يعنى الامامة و تواصوا بالصبر يعنى بالعترة.»
2 ـ اشاره است به سوره مؤمنون (23): 108.
شكرگزارى در مقابل اعمال ناقص
خدايا! خيلى خوبىها به ما دادى، شكر؛ ايمان، آشنايى با پيغمبر صلىاللهعليهوآله ، توفيق اين دو ركعت نماز را كه هر طورى هست بخوانيم، با اين كه لياقت تو را ندارد، اما به قول آن شخص وقتى كه مىآمد نماز بخواند، دستش را كه بلند مىكرد، مىگفت: الهى! من كه نماز پسر ابى طالب عليهالسلام را نمىتوانم بخوانم. من فقط اين خم و راستى كه مىشوم، مىخواهم به تو بگويم: من ياغى نيستم، والا نماز من كه معراج مؤمن و « قربان كل تقى »(1) نيست، اعلام به اين است كه من ياغى نيستم، هنوز در خانهات ماندهام و جاى ديگرى نرفتهام.
نشان هم دادم؛ محرم آمد، با امام حسين عليهالسلام پيشت آمدم، ماه رمضان آمد، با قرآن آمدم، نصف شبها گاهى از خواب پريدم و ديدم خوابم نمىآيد، بلند شدم و وضو گرفتم و گردنم را كج كردم و دو قطره اشكى ريختم. اين خوبىهاى تو را كه نمىتوانم تلافى كنم، فقط مىتوانم بگويم: شكر.
خدايا! آنها كه سرجاى خودش محفوظ است. اما مىماند اشتباهات و گناهان ما كه هيچ كس هم نمىداند كه ما چه كارهايى كرديم، خودمان مىدانيم و خودت.
تو هم ما را با اين همه لطف شرمنده كردى؛ مىتوانستى آبروى ما را ببرى و نبردى، پرونده را بسته نگهداشتى، اين گناهانمان را چه كار كنيم؟ درِ كدام خانه را بزنيم؟ به چه كسى بگوييم كه ما را ببخش؟ به خودت.
1 ـ مستدرك الوسائل: 3/46، باب 12، حديث 2983؛ «قَالَ قَالَ رَسُولُ االلَّهِ صلىاللهعليهوآله الصَّلاَةُ قُرْبَانُ كُلِّ تَقِيٍّ.»
هم چنينآمده : بحار الأنوار: 79/247، باب 2؛ «أن الصلاة لما كانت معراج الموءمن فكما أن النبي صلىاللهعليهوآله نفض عن ذيله الأطهر علائق الدنيا الدنية.»
صد بار اگر توبه شكستى باز آى
يك كسى خيلى گناه كرده بود، توبه كرد، خوب شد، اما دوباره دچار هواى نفس شد و دوباره به گناه افتاد، باز هم توبه كرد و آدم خوبى شد، دوباره گرفتار شهوات سركش شد، دوباره توبهاش را شكست، تا سه چهار بار.
دو سه تا بلاى بزرگ سرش آمد، فهميد چوب گناهانش را دارد مىخورد. بعد كم كم به فكر افتاد؛ بدنم سست، استخوانهايم ضعيف و موهايم سفيد شده است، ديگر هم خيلى گناه نمىتوانم بكنم، چند دفعه هم توبه كردم و شكستم، خيلى خجالت مىكشيد كه اين دفعه توبه كند.
يك گوشهاى مىرفت و هيچ كس او را نمىديد، سرش را پايين مىانداخت و گريه مىكرد، ديگر خجالت مىكشيد كه توبه كند. مىگفت: من چند دفعه در اين خانه رفتم، دوباره فرار كردم، من خجالت مىكشم.
امروز شرح حالش را مىديدم، نوشته بودند، عين گندمى كه در تابهاى كه روى تنور مىاندازند و آتش سرخش مىكند، عين آن گندم باطنش مىسوخت.
يك شب بيدار ماند، سحرگاه صدايى شنيد، گفت: من از جانب خدا دارم مىگويم. خدا مىگويد: دفعه اول كه توبه كردى، قبول كردم، شكستى و رفتى و غرق گناه شدى، مىتوانستم انتقام بگيرم، اما نگرفتم، دوباره آمدى و توبه كردى، و باز شكستى و فرار كردى، دوباره آمدى و توبه كردى. بار سوم شكستى و فرار كردى. حالا، خجالت مىكشى توبه كنى؟ من از جانب خدا پيغام آوردم كه واقعا اگر مىخواهى توبه كنى، خدا مىگويد: باز هم توبه كن، قبول مىكنم، براى اين كه تو كجا و پيش چه كسى مىخواهى بروى كه گناهانت را ببخشد؟
والسلام عليكم و رحمة الله و بركاته