پایگاه اطلاع رسانی

استاد حسین انصاریان

سجود اهل طاعت و عبادت‏

سجود اهل طاعت و عبادت‏

آنان كه به وادى با عظمت معرفت قدم گذاشته و از نور بصيرت بهره‏مند شده‏اند و در نتيجه به الوهيت حضرت حق و به بندگى و مملوكيت خويش، با تمام وجود به اقرار و اعتراف برخاسته‏اند، بر خود لازم و حتم مى‏بينند كه از پى اوامر انبيا و امامان عليهم السلام به عبادت قيام كرده و از حضرت حق اطاعت نمايند و به پيشگاه او سجده به معناى حقيقى برند، يعنى كمال انقياد و خضوع و تذلل را نسبت به عظمت و فرامين او رعايت كنند، قرآن مجيد ياد آنان را گرامى داشته و از وجود مبارك آنان به عنوان بندگان با كرامت حق ياد مى‏كند و آنان را عباد شايسته و سارع در خيرات مى‏داند:

[لَيْسُوا سَواءً مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ أُمَّةٌ قائِمَةٌ يَتْلُونَ آياتِ اللَّهِ آناءَ اللَّيْلِ وَ هُمْ يَسْجُدُونَ* يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ يُسارِعُونَ فِي الْخَيْراتِ وَ أُولئِكَ مِنَ الصَّالِحِينَ‏] .

 [همه اهل كتاب‏] يكسان نيستند، از اهل كتاب گروهى درستكار [و رعايت كننده حقّ خدا و مردم‏] هستند، آيات خدا را در ساعاتى از شب مى‏خوانند و [به پيشگاه حق از روى تواضع و فروتنى‏] سجده مى‏كنند.* [در سايه قرآن و نبوّت پيامبر] به خدا و روز قيامت ايمان مى‏آورند و به كار شايسته و پسنديده فرمان مى‏دهند و از كار ناپسند و زشت بازمى‏دارند و در كارهاى خير مى‏شتابند و اينان از شايستگانند.

از اين دو آيه استفاده مى‏شود كه گروهى از اهل كتاب مانند دوستان و هم‏كيشان خود پافشارى بر باطل نكرده، بلكه تسليم پيامبر صلى الله عليه و آله و قرآن شدند و به راه راست و صراط الهى آمدند.

در قرآن مجيد درباره بندگان واقعى خود مى‏فرمايد:

[سِيماهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ] .

نشانه آنان در چهره‏شان از اثر سجود پيداست.

و نيز در قرآن مجيد درباره عباد مورد رضايت خود مى‏فرمايد:

[أَمَّنْ هُوَ قانِتٌ آناءَ اللَّيْلِ ساجِداً وَ قائِماً يَحْذَرُ الْآخِرَةَ وَ يَرْجُوا رَحْمَةَ رَبِّهِ‏] .

[آيا چنين انسان كفران‏كننده‏اى بهتر است‏] يا كسى كه در ساعات شب به سجده و قيام و عبادتى خالصانه مشغول است، از آخرت مى‏ترسد و به رحمت پروردگارش اميد دارد؟

و نيز در نشانه‏هاى عباد واقعى مى‏فرمايد:

 [وَ الَّذِينَ يَبِيتُونَ لِرَبِّهِمْ سُجَّداً وَ قِياماً] .

و آنان كه شب را براى پروردگارشان با سجده و قيام به صبح مى‏رسانند.

و باز در قرآن مجيد مى‏فرمايد:

[إِنَّ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهِ إِذا يُتْلى‏ عَلَيْهِمْ يَخِرُّونَ لِلْأَذْقانِ سُجَّداً] .

همانا كسانى كه پيش از [نزول‏] آن معرفت و دانش يافته‏اند، زمانى كه بر آنان مى‏خوانند، سجده‏كنان به رو در مى‏افتند.

و در آيه‏اى ديگر مى‏فرمايد:

[إِذا تُتْلى‏ عَلَيْهِمْ آياتُ الرَّحْمنِ خَرُّوا سُجَّداً وَ بُكِيًّا] .

هنگامى كه آيات [خداىِ‏] رحمان بر آنان خوانده مى‏شد، سجده كنان و گريان به رو مى‏افتادند.

آرى، لذتى كه اينان از معرفت به حق و عظمت او و از معرفت به خود و كوچكى خويش مى‏يابند و از پى مستى اين لذت، كمال تواضع و خضوع و نهايت تذلل و سجده در پيشگاه او برند، براى غير اينان قابل وصف و درك نيست.

منبع
  • پایگاه عرفان