فارسی
سه شنبه 29 خرداد 1403 - الثلاثاء 10 ذي الحجة 1445
قرآن کریم مفاتیح الجنان نهج البلاغه صحیفه سجادیه

0
نفر 0

فرهنگ قرآنی  

فرهنگ قرآنی  
 
منبع : یاس، شماره 16 ,
 
  
فرهنگ قرآنی (1)

پرسش: حضرت مریم (علیهاالسلام) و حضرت فاطمه (علیهاالسلام) از بهترین زنان جهان می باشند; پس چرا نام حضرت مریم (علیهاالسلام) در قرآن آمده; ولی نام حضرت فاطمه (علیهاالسلام) در قرآن ذکر نشده است؟ دلیل این امر را شرح دهید .

پاسخ: در این باره به چند نکته توجه فرمایید:

1 . صرف آمدن نام اشخاص در قرآن، نشانه فضیلت آنان نیست; زیرا در قرآن کریم، نام افراد ستمکار و مشرک مانند: فرعون، ابولهب و . . . نیز آمده است .

2 . گرچه نام حضرت فاطمه (علیهاالسلام) در قرآن به صراحت نیامده; ولی بر اساس روایات، فضیلت ایشان از حضرت مریم (علیهاالسلام) بیشتر است . امام صادق (علیه السلام) در این باره می فرماید: «اما مریم بانوی زنان زمان خود بود; ولی فاطمه (علیهاالسلام) بانوی همه بانوان جهان از اولین و آخرین است » . اصولا یاد کردن فردی بوسیله ذکر اوصاف ارزشمند، مطلوبتر است، از اینکه به نام از آن شخص تعریف شود . (1)

3 . نام اهل بیت پیامبر اکرم ( صلی الله علیهم اجمعین) از جمله حضرت فاطمه (علیهاالسلام) به جهت مصالحی، به صراحت در قرآن کریم نیامده است . از جمله اینکه به احتمال قریب به یقین، اگر نام اهل بیت و حضرت فاطمه (علیهاالسلام) در قرآن کریم به صراحت می آمد، نااهلان، قرآن را تحریف کرده و به سبب دشمنی با آن حضرت و همسرش - حضرت علی (علیه السلام) - و حذف نام ایشان از قرآن، در قرآن دست می بردند; ولی اگر با ذکر اوصاف گفته شود، دیگر افراد نااهل دست به تحریف آیات قرآن نزده و حقیقت و شخصیت اهل بیت (علیهم السلام) نیز برای حق جویان روشن می شود .

افزون بر اینکه در قرآن کریم آیاتی درباره اهل بیت (علیهم السلام) نازل شده که بسان تصریح به نام آنان و بهتر از تصریح است و کسی که به دنبال حقیقت باشد، از هر دو گفتار (صراحت، عدم صراحت) یک مطالب را می فهمد . (2)

4 . بر اساس روایات اسلامی، برخی آیات و سوره های قرآن در شان حضرت زهرا (علیهاالسلام) نازل شده است; از جمله سوره هایی که در شان ایشان نازل شده، سوره دهر و کوثر است و نیز نزدیک به 30 آیه در شان ایشان تاویل شده که برخی از آنها عبارتند از:

1 . آیه تطهیر: «انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت و یطهرکم تطهیرا» احزاب/33

2 . آیه مودت: «قل لااسئلکم علیه اجرا الا المودة فی القربی » شوری/23

3 . آیه مباهله: «تعالوا ندع ابناءنا و ابناءکم و نساءنا و نساءکم و انفسنا و انفسکم ثم نبتهل فنجعل لعنت الله علی الکذبین » آل عمران/61

4 . «انا انزلنه فی لیلة مبرکة انا کنا منذرین » دخان/3

5 . «انا انزلنه فی لیلة القدر» قدر/1 (که مراد از «لیلة » در این آیه، حضرت فاطمه (علیهاالسلام) می باشد).

پرسش: آیا این صحیح است که سوره «هل اتی » در شان و مقام حضرت زهرا (علیهاالسلام) و سوره «والفجر» در شان امام حسین (علیه السلام) نازل شده است؟ و آیا در شان و مقام امام حسن (علیه السلام) هم سوره ای نازل شده است؟

پاسخ: علمای شیعه اتفاق نظر دارند که سوره «هل اتی » یا انسان (هیجده آیه: از آیه 5 تا آیه 22) درباره حضرت علی و حضرت فاطمه و امام حسن و امام حسین (علیهم السلام) و خادمه آنها فضه نازل شده است . علامه امینی در «الغدیر» این شان نزول را از 34 نفر از علماء معروف اهل سنت نقل کرده است . بنابراین این شان نزول در بین اهل سنت مشهور، بلکه متواتر است .

شان نزول

ابن عباس می گوید: «امام حسن و امام حسین (علیهماالسلام) بیمار شدند . پیامبر ( صلی الله علیه و اله) با جمعی از یاران به عیادتشان آمدند و به علی (علیه السلام) فرمودند: ای ابوالحسن! خوب بود نذری برای شفای فرزندان خود می کردی . علی (علیه السلام)، فاطمه (علیهاالسلام) و فضه که خادمه آنها بود، نذر کردند که اگر آن ها شفا یابند، سه روز روزه بگیرند . چیزی نگذشت که هر دو شفا یافتند، در حالی که از نظر مواد غذایی دست خالی بودند . علی (علیه السلام) سه من جو قرض نمود و فاطمه (علیهاالسلام) یک سوم آن را آرد کرد و نان پخت . هنگام افطار سائلی بر در خانه آمد و گفت: سلام بر شما ای خاندان محمد! مستمندی از مستمندان مسلمان هستم، غذایی به من بدهید .»

آن ها همگی مسکین را بر خود مقدم داشتند و سهم خود را به او دادند و آن شب جز آب ننوشیدند . روز دوم را همچنان روزه گرفتند و موقع افطار وقتی غذا (همان نان جوین) آماده شد، یتیمی بر در خانه آمد . آن روز نیز ایثار کردند و غذای خود را به او دادند . و سومین روز، به هنگام غروب آفتاب، اسیری بر در خانه آمد، آنها باز سهم غذای خود را به او دادند . هنگامی که صبح شد، علی (علیه السلام) دست حسن و حسین (علیهماالسلام) را گرفت و خدمت پیامبر آمد . وقتی پیامبر آنها را مشاهده کرد، دید از شدت گرسنگی می لرزند . فرمود: این حالی را که در شما می بینم، برای من بسیار گران است . سپس برخاست و با آنها حرکت کرد . هنگامی که وارد خانه فاطمه (علیهاالسلام) شد، دید در محراب عبادت ایستاده، در حالی که از شدت گرسنگی شکم او به پشت چسبیده و چشم هایش به گودی نشسته است . پیامبر (صلی الله علیه و اله) ناراحت شد . در همین هنگام جبرئیل نازل گشت و گفت: ای محمد! این سوره را بگیر . خداوند با چنین خاندانی به تو تهنیت می گوید، سپس سوره «هل اتی » را بر او خواند .» (3)

سوره «فجر» نیز به سوره امام حسین (علیه السلام) معروف است; زیرا امام صادق (علیه السلام) فرمودند: «در نمازهای واجب و مستحب، سوره فجر بخوانید که سوره حسین بن علی (علیهماالسلام) است » . ابواسامه سؤال کرد: چرا این سوره مخصوص امام حسین (علیه السلام) است؟ امام فرمودند: آیا نشنیده ای که آیات 27 تا 30 سوره فجر «یایتها النفس المطمئنة × ارجعی الی ربک راضیة مرضیة × فادخلی فی عبدی × و ادخلی جنتی » مربوط به حسین بن علی (علیهماالسلام) است و او صاحب نفس مطمئن و خشنود و خدا پسند است و در روز قیامت، اصحابش از خدا راضی و خدا از ایشان راضی است . این سوره خاص حسین بن علی (علیهماالسلام)، پیروان ایشان و شیعیان آل محمد است و هر که بر این سوره مداومت کند، در بهشت با حسین بن علی (علیهماالسلام) خواهد بود . (4)

و سوره خاصی در شان امام حسن (علیه السلام) نمی باشد . همچنین سوره «عادیات » در شان حضرت علی (علیه السلام) نازل شده است، توضیح اینکه: در سال هشتم هجری، به پیامبر اسلام ( صلی الله علیه و اله) خبر دادند که دوازده هزار سوار در سرزمین «یابس » ، جمع شده و با یکدیگر عهد بسته اند که تا پیامبر ( صلی الله علیه و اله) و علی (علیه السلام) را به قتل نرسانند و جماعت مسلمین را متلاشی نکنند، از پای ننشینند . پیامبر گرامی اسلام ( صلی الله علیه و اله) جمع زیادی از یاران خود را به فرماندهی بعضی از صحابه به سراغ آنها فرستاد، ولی بعد از گفتگوهایی بدون نتیجه بازگشتند . سرانجام پیامبر اکرم ( صلی الله علیه و اله)، علی (علیه السلام) را با گروه زیادی از مهاجر و انصار به نبرد آنها اعزام داشت . آنها شبانه به سوی منطقه دشمن حرکت کردند، تا این که صبحگاهان دشمن را در حلقه محاصره گرفتند . ابتدا اسلام را بر آنان عرضه داشتند، چون نپذیرفتند، هنوز هوا به خوبی روشن نشده بود که به آنها حمله کردند و آنان را در هم شکستند . در این هنگام، هنوز سربازان اسلام به مدینه بازنگشته بودند که سوره «عادیات » نازل شد و بشارت پیروزی لشکر اسلام، به پیامبر داده شد: «سوگند به اسبان دونده (مجاهدان) در حالی که نفس زنان به پیش می رفتند، و سوگند به افروزندگان جرقه آتش (در برخورد سم هایشان با سنگ های بیابان)، و سوگند به هجوم آوران سپیده دم، که گرد و غبار به هر سو پراکندند، و (ناگهان) در میان دشمن ظاهر شدند . . .» (العادیات، 1- 5) .

پیامبر اکرم ( صلی الله علیه و اله) آن روز صبح در نماز، این سوره را تلاوت نمود، بعد از پایان نماز اصحاب عرض کردند: این سوره ای است که ما تا به حال نشنیده بودیم! پیامبر فرمود: آری، علی (علیه السلام) بر دشمنان پیروز شد و جبرئیل دیشب با آوردن این سوره به من بشارت داد . (5)

پی نوشتها

1) ر . ک: محدث بحرانی، تفسیر البرهان، بنیاد بعثت، تهران، ج 1، ص 618 .

2) ر . ک: غایة المرام، باب 59، فصل دوم، ص 265 .

3) ر . ک: آیت الله مکارم شیرازی و دیگران، تفسیر نمونه، ج 25، ص 343- 344 .

4) علامه بحرانی، البرهان، مؤسسة البعثة، ج 5، ص 658 .

5) ر . ک: همان، تفسیر نمونه، ج 27، ص 240- 239 .


منبع : پایگاه حوزه
  • پیامبر اکرم
  • قرآن همه جا
  • قرآن و عترت
  • قرآن کریم
  • پیامبر
  • حضرت فاطمه
  • حضرت مریم
  • سوره‌ای
  • نام اهل‌بیت پیامبر اکرم
  • 0
    0% (نفر 0)
     
    نظر شما در مورد این مطلب ؟
     
    امتیاز شما به این مطلب ؟
    اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی:

    آخرین مطالب

    مکلّفین از نگاه قرآن
    ولادت حضرت فاطمه معصومه علیهاالسلام / پرتویی از ...
    تحدي قرآن یکی از اعجاز قرآن
    پیشوای دوم حضرت امام حسن(ع)  
    بررسی داده های خداوند متعال به پیامبر اعظم
    مردی که 16 بار پای پیاده به حج رفت، امام حسین (علیه ...
    واژه‌ی بروج در قرآن
    احترام امام زمان به تربت سيّدالشهدا (ع)
    ارزش خرج كردن در راه اباعبدالله الحسین (ع)
    یك مسلمان باید برنامه روزانه اش چنین باشد:

    بیشترین بازدید این مجموعه

    اخلاق و سيره چند بعدى امام عصر (عج)
    عالی ترین و با فضیلت ترین عبادت ها
    قابل توجه زنان آزاردهنده به همسر
     ارزش و عظمت عيد قربان‏
    نقش بنی امیه در پیدایش نهضت امام حسین(علیه السلام)
    شرط قبولی اعمال
    فلسفه عید سعید قربان چیست؟
    نقش مصلحت در دروغ و دروغگویی
    سوره ای از قران جهت عشق و محبت
    متن دعای معراج + ترجمه

     
    نظرات کاربر

    پر بازدید ترین مطالب سال
    پر بازدید ترین مطالب ماه
    پر بازدید ترین مطالب روز



    گزارش خطا  

    ^