عظمت نفس در پيشگاه پروردگار

در اين آيات، خداوند به همه حقايق عالم طبيعت سوگند خورده است. بعد از ذكر «بسم الله» اول به خورشيد سوگند خورده است، دوم به شعاع، روشنايى و نور خورشيد. هر كدام از موارد سوگند، در كارگاه هستى جايگاه ويژه‏اى دارند. خود سوگندها نشان مى‏دهند كه مورد سوگندها فوق العاده، با ارزش و ويژه هستند:

«وَ الشَّمْسِ وَ ضُحاها»
سوگند به روشنايى، نور و «ضحى» ى خورشيد. اين دو سوگند.
«وَ الْقَمَرِ إِذا تَلاها»
سوگند به ماه، آن زمانى كه خورشيد را با نظم و حسابگرى خاصّى دنبال مى‏كند كه ميلياردها سال است كه اين نظم و حسابگرى بر ماه دنباله‏روى خورشيد، حاكم است.
به اين معنا بايد عنايت كنيد كه خورشيد مربّى است، مربّى ابدان، عناصر، موجودات زنده و همين طور ماه كه در عالم هستى آثار تربيتى دارد. اگر به آثار جزر و مدّ درياها كه در ارتباط با ماه صورت مى‏گيرد، به خصوص در بخش‏هايى كه كشاورزى‏هاى گسترده‏اى در كنار درياهاست مراجعه كنيد، ارزش، عظمت كار و مربى‏گرى ماه براى شما بيشتر روشن مى‏شود.