تهران/ حسینیه بیت‌الرضا(ع)/ دههٔ اول محرم/ تابستان 1401ه‍.ش./ سخنرانی هفتم

الهی است.انصاریان با بیان اینکه نمیتوان راحتطلب بود و شکر واقعی بجا آورد خاطرنشان کرد قرآن کریم خلاف این رویه را توصیه میکند و میفرماید شکر حقیقی

معنای شکر حقیقی پروردگار وی در ادامه دربارۀ معنا و مفهوم شکر گفت شکر بدین معنا نیست که بخورید و دست­هایتان را بلند کنید و بگویید الحمدلله رب

کمتر اتفاق می افتد که انسان نعمتی را از دست بدهد و دوباره آن نعمت برگردد .آنچه در مورد شکر بیان شد شکر منعم حقیقی ؛ یعنی ذات خداوند متعال بود … شوند به دیگران احسان و نیکی کنند؛ به همین دلیل اگر خداوند به کسی توفیق داد که به دیگران احسان و نیکی کند جای سپاس و شکر دارد.بنابراین شکر منعم حقیقی

چرا فرموده یا ایها الذین آمنوا و نفرموده یا ایها الناس ؟ چرا فرموده یا ایها الذین آمنوا و نفرموده یا ایها المسلمون ؟ عمل به فرامین الهی شکر حقیقی

بندگان خداوند.و عمل زبان آشکار کردن شکر و سپاس و تسبیح و تهلیل و امر به معروف و نهی از منکر است.و عمل اعضا به کار گرفتن نعمتهای آشکار و نهان در طاعت و عبادت و حفظ و نگهداری آنها از معصیت و مخالفت با خداوند است.بر اساس این معنا که معنای واقعی و حقیقی

بندگان خداوند .و عمل زبان آشکار کردن شکر و سپاس و تسبیح و تهلیل و امر به معروف و نهی از منکر است .و عمل اعضا به کار گرفتن نعمت های آشکار و نهان در طاعت و عبادت و حفظ و نگهداری آنها از معصیت و مخالفت با خداوند است .بر اساس این معنا که معنای واقعی و حقیقی

مشغول کن دلهای ما را به ذکر تو و فارغ کن از هر ذکری که غیر تو باشد و السنتنا بشکرک عن کل شکر و زبانهای ما را به شکر تو از هر شکری که غیر تو باشد؛ و این دلالت دارد که ذکر حقیقی … منحصرست به آن که از دل باشد و شکر به زبان و دلالت دارد بر آن که ذکر خفی قلبی بهترین اذکارست و همچنین شکر لسانی بهترین شکرهاست در مزیت بر آن که منعم حقیقی … حقیقی و مستوجب تحقیق و فرمود یا من ذکره شرف للذاکرین یعنی ای آن کسی که ذکر و یاد آوردن او شرف و کمال است از برای ذکر کنندگان؛ و بهترین کلمات در بدو حال از برای کلمه لا اله الا الله ست با توجه و حضور قلب و احادیث در آن باب بسیارست و محققین نیز برآنند؛ و یا من شکره فوز للشاکرین و ای آن کسی که ثنا و ستایش او در برابر انعام او رستگاریست از برای شکر

وی مینویسد حضرت داود ع این پیامبر با کرامت حق که صاحب کتاب هم بود روزی به خداوند متعال عرض میکند اگر کسی بخواهد شکر را به معنای حقیقی آن تحقق … مرتبه الحمد لله رب العالمین بگوید خوب است؟ یا به زبان دیگر در کنار هر نعمتی هزار بار به پروردگار بگوید ممنون شما هستم خوب است؟ و این شکر به معنای حقیقی

-شکر حقیقی مقام ریاست و قدرتاین مرد هم به هارون گفت من برای این مسند صلاحیت ندارم.

مناجات ششم از این پانزده مناجات مناجات الشاکرین است که بخش هایی از کلام امام علیه السلام را که در مقام شکر و سپاس منعم حقیقی در این دعا بیان … شکر که بالاترین مرحله نیز هست معرفت به نعمت الهی و همواره به یاد داشتن آن است ؛ در سخنی از امام صادق علیه السلام آمده است من انعم الله علیه نعمه فعرفها بقلبه و علم ان المنعم علیه الله تعالی فقد ادی شکرها و ان لم یحرک لسانه 776 . کسی که خداوند به او نعمت عطا کرده است اگر با قلب خود درک کند که خدا به او عنایت کرده و منعم حقیقی

و ترک الشکر لمن اصطنع العارفه عندنا و از ترک نمودن شکر مر آن کس را که بجای آورد احسان را نزد ما زیرا که شکر منعم مجازی مثل شکر منعم حقیقی واجب

به عبارت دیگر تا خدا نخواهد ما نمی توانیم شکر او را به زبان و عمل انجام دهیم. به عبارت دیگر شاکر حقیقی خود خداست 2 . … شکر و حمد است؛ یعنی به خود یادآوری کنیم که اولا این نعمت ها تماما از جانب خدا و لطف اوست نه حق ما؛ و ثانیا نعمت خدا برای استفاده درست و لذتبخش است؛ و ثالثا نباید مرگ را فراموش کنیم.پی نوشت ها 1. الاستدراج من الله سبحانه لعبده ان یسبغ علیه النعم و یسلبه الشکر. تحف العقول سخنان امام حسین علیه السلام 2. درباره اینکه شاکر حقیقی

علیهم السلام و رجوع محققانه به کتاب خدا حاصل میشود و چون این معرفت حاصل شد ثنای انسان نسبت به او چه در تشهد چه در غیر تشهد ثنای حقیقی و سپاس واقعی و شکر

علیهم السلام و رجوع محققانه به کتاب خدا حاصل میشود و چون این معرفت حاصل شد ثنای انسان نسبت به او چه در تشهد چه در غیر تشهد ثنای حقیقی و سپاس واقعی و شکر

بندگان خداوند.و عمل زبان آشکار کردن شکر و سپاس و تسبیح و تهلیل و امر به معروف و نهی از منکر است.و عمل اعضا به کار گرفتن نعمتهای آشکار و نهان در طاعت و عبادت و حفظ و نگهداری آنها از معصیت و مخالفت با خداوند است.بر اساس این معنا که معنای واقعی و حقیقی … و همهی شکر گفتار مرد است الحمد لله رب العالمین.بنابراین شکر نعمت صرف نعمت در عبادت و طاعت و خدمت به خلق و احسان و نیکی به مردم و اجتناب از تمام گناهان است.5- پرهیز از ناسپاسی در کنار نعمتگروهی از مردم بدون توجه به منعم حقیقی

است در سیطره مالکیت و فرمانروایی اوست و همه ستایشها در آخرت مخصوص اوست و او حکیم و آگاه است.با این حمد و سپاس میتوان به ادای شکر او به عنوان اینکه مالک حقیقی … شکر پاداش نیکوکاران را به ما عنایت فرماید.خدا را سپاس که دینش را به ما عطا کرد و ما را به آیینش اختصاص داد و در راههای احسانش وارد کرد تا در آنها به لطف و فضلش به جانب رضوانش حرکت کنیم؛ حمدی که از ما بپذیرد و به سبب آن از ما خشنود شود. مقام حمد و ستایش مقامی بس بزرگ و نعمتی بس عظیم از نعمتهای معنوی حضرت محبوب است.حامدان را در پیشگاه حضرت دوست ارزش والایی است و اجرشان و مزدشان آن چنان اجر و مزدی است که فوق آن را نمیتوان تصور کرد.فاتحه الکتاب که خواندنش در نمازهای یومیه واجب است بدون قرائت آن نماز به پا نمیشود پس از بسمالله تعلیم میدهد که چگونه تمام نعمتها را حمد و سپاس گویید که نعمت جز از خدا نیست و سپاس و حمد جز به او روا نیست.منعم را بشناسید و نعمت را از او بدانید و داده حضرت او را در همان جا خرج کنید که او از شما خواسته و این همه از جمله عرشی و آیه آسمانی و کلمات ملکوتی الحمدلله رب العالمین استفاده میشود که این گونه توجه به صاحب و خالق نعمت و ادای سپاس و حمد به محضر مبارک او جز به هدایت او و عنایت و لطفش صورت نمیپذیرد.اگر او بر قلب عبد اشراق نکند و دل بنده را به نورش منور ننماید و سینه را جلوهگاه معرفت ننماید و آتش عشق به سپاس را در باطن شعلهور نسازد و جملاتی که بیان کننده حمد و سپاسش است القا نفرماید از دست و زبان که برآید که بتواند به حمد و سپاسش برخیزد و در مدار تسبیح و تحمیدش به گردش آید؟این نکته با ارزش را باید توجه داشت که معرفت به صاحب نعمت و عشق و ایمان به او و حضور عملی نسبت به دستورهایش را باید بدرقه حمد و سپاس قولی کرد تا سپاسی که دوست از بندهاش خواسته تحقق یابد این نوع سپاس و حمد که معرفت و قول و عمل است سپاس واقعی و حمد حقیقی

آیا ندیدی کسانی را که شکر نعمت خدا را به کفران و ناسپاسی تبدیل کردند و قوم خود را به سرای نابودی و هلاکت درآوردند؟پرسشی که در این آیه وجود دارد یک استفهام حقیقی … شکر در این آیه نقش مفعول لاجله دارد. معنی آیه این است که ای آل داوود تمام نعمتهایی را که به شما ارزانی داشتم به اعمال صالح تبدیل کنید و در این مسیر رهنمودهای انبیا و ائمه و قرآن را نصب العین خود قرار دهید. تنها در صورتی که مواهب مرا به کردارهای نیکویی مانند عبادت و انفاق و صدقه و حسن خلق تبدیل کردید به معنی حقیقی … شکر ساختمانی است با سه پایه الاول معرفه المنعم و صفاته اللائقه به .هر نعمتی را آیینه کنید و در آن جمال نعمتدهنده را ببینید. کنار هیچ نعمتی خدا از یاد نرود. کنار تمام نعمتها منعم و صفات او را ببینید.گیتی و خوبان آن در نظر آیینهای است دیده ندیدم در آن جز رخ زیبایی دوستگر شبی در خانه جانانه مهمانت کنند گول نعمت را مخور مشغول صاحبخانه باش و معرفه النعمه من حیث انها نعمه و لا تتم تلک المعرفه الا ... .بعد از شناخت منعم خود نعمت را بشناس. بان یعرف ان النعم کلها جلیها و خفیها من الله .باورت شود که تمام نعمتهای پنهان و آشکار از اوست. و انه المنعم الحقیقی منعم حقیقی

فرمود این گونه شکرگزاری راه عمومی و برای عامه مردم است از این جهت گفت که شکرگزاری چنین خالی از ادعا نیست که این منم طاووس علیین شدم و شکر منعم حقیقی … عطاکننده ی نعمت را توان شناخت و چون چنین بود خدای تعالی در قرآن کریم اسلام و ایمان را شکر نامید خواجه که شناخت نعمت را شکر نامید از آن رو است که نعمت اثر منعم است و ایمان حقیقی … حقیقی عبارت است از آن که آدمی شاهد باشد ذکر حق مر بنده را که با تمکین در این مرحله و استغراق در این گونه ذکر درک می کند که نسبت دادن مشهود به بنده افترا و دروغ است که وجودی از عبد باقی نمانده تا شاهد باشد بلکه شاهد و مشهود و ذاکر و مذکور یکی بیش نباشد پایان سخن عارف با تلخیص از نگارنده. نویسنده گوید در این باره گفته شده است رق الزجاج و رقت الخمر فتشا کلا و تشابه الامر فکانها خمر و لا قدح و کانه قدح و لا خمر از صفای می و لطافت جام درهم آمیخت رنگ جام و مدام همه جام است و نیست گوئی می یا که خمر است و نیست گوئی جام و یا من شکره فوز للشاکرین ای آن که سپاسگزارانش را سپاس اش رستگار کند سید شارح گوید فوز دو معنی دارد نجات و پیروزی و هر دو معنی در این مورد درست است اما فوز به معنای نجات درست است برای آن که جانها در گرو نعمتها است و تنها شکر

با این حمد و سپاس می توان به ادای شکر او به عنوان اینکه مالک حقیقی آسمانها و زمین و مالک تمام جهانیان است برخاست مالکی که در فضای مالکیتش از … شکر گذاریم و ما را بر این کارمزد نیکوکاران بخشد.و سپاس خدای را که دینش را به ما عطا فرمود و ما را به آراسته شدن به اسلام کامل اختصاص داد و در راههای احسان خود پویا ساخت تا ه فضلش به سوی خشنودیش حرکت کنیم چنان حمدی که از ما بپذیرد و به وسیله اش از ما راضی گردد .سپاس بر عظیم ترین نعمت ها مقام حمد و ستایش مقامی بس بزرگ و نعمتی بس عظیم از نعمت های معنوی حضرت محبوب است.حامدان را در پیشگاه حضرت دوست ارزش والائی است و اجرشان و مزدشان آنچنان اجر و مزدی است که فوق آن را نمی توان تصور کرد.فاتحه الکتاب که خواندنش در نمازهای یومیه واجب است بدون قرائت آن نماز به پا نمی شود بلافاصله بعد از بسم الله تعلیم می دهد که چگونه تمام نعمت ها را حمد و سپاس گوئید که نعمت جز از خدا نیست و سپاس و حمد جز به او روا نیست.منعم را بشناسید و نعمت را از او بدانید و داده حضرت او را در همانجا خرج کنید که او از شما خواسته و این همه از جمله عرشی و آیه آسمانی و کلمات ملکوتی الحمدلله رب العالمین استفاده می شود که این گونه توجه به صاحب و خالق نعمت و ادای سپاس و حمد به محضر مبارک او جز به هدایت او و عنایت و لطفش صورت نمی پذیرد. اگر او بر قلب عبداشراق نکند و دل بنده را به نورش منور ننماید و سینه را جلوه گاه معرفت ننماید و آتش عشق به سپاس را در باطن شعلهور نسازد و جملاتی که بیان کننده حمد و سپاس است القا نفرماید از دست و زبان که برآید که بتواند به حمد و سپاس برخیزد و در مدار تسبیح و تحمیدش به گردش آید؟می فرستد هر زمـانی دوسـت پیغامــی دگر *** می رسد دل را از او هر لحظه الهامی دگر کای دل سرگشته غیر از ما دلارامــی مجوی *** زانکه نتوان یافتن جز ما دلارامی دگر از پی صیـــــــادی مـــــــرغ دل مــا می نهــــد *** خال و زلفش هر زمانی دانه و دامی دگر چون توان"هشیار بودن چون پیاپی می دهد *** هر زمان ساقی شرابی دیگر از جامی دگر گرچه او را نیست آغــــــــــازی و انجامی ولی *** هر زمان داریم از او آغاز و انجامی دگر در حقیقت هیچ نامی نیست او را گــــرچه او *** می نهد مر خویش را هر لحظه ای نامی دگر دل به کامی از لب جانان کجا راضی شــــــود *** هر نفس خواهد کز او حاصل کند کامی دگر هر که گاهی بر هوای نفس ناسوتی زنـــــــد *** در فضای نفس لاهوتی نهد گامی دگر گرچه ما مستغرق احسان و انعــــــــــام توئیم *** می کنم از وی طلب هر ساعت انعامی دگر جز رخ و زلفش که صبح و شـــام ارباب دل اند *** مغربی را نیست صبحی دیگر و شامی دگر این نکته با ارزش را باید توجه داشت که معرفت به صاحب نعمت و عشق و ایمان به او و حضور عملی نسبت به دستوراتش را باید بدرقه حمد و سپاس قولی کرد تا سپاسی که دوست از بنده اش خواسته تحقق یابد این نوع سپاس و حمد که معرفت و قول و عمل است سپاس واقعی و حمد حقیقی