يعقوب و دغدغه او نسبت به آينده دينى نسلش
يقوب عزيز كه داراى مقام نبوت، و پدرى دلسوز و مهربان نسبت به فرزندانش بود، هم چون جدّ بزرگوارش ابراهيم دغدغهاى عجيب دربارة با سرنوشت دينى فرزندانش داشت، و با اين كه همه فرزندان در زمان حيات پدر از آئين توحيد، و رسم بندگى نسبت به خداى يگانه بهرهمند بودند، ولى براى پس از مرگش ترس سنگينى از خطر انحراف نسل از توحيد و عبادت بر پايه داشت لذا در نفسهاى پايانياش از فرزندانش پرسيد پس از من چه چيزى را عبادت ميكنيد، همه پاسخ دادند: خداى تو و پدرانت ابراهيم و اسماعيل و اسحاق را كه خداى يگانه است عبادت مىكنيم، قطعاً نسبت به فرمانها و احكام او تسليم هستيم.
از گفتگوى يعقوب با فرزندانش استفاده مىشود كه بخش اعظم نگرانى يعقوب از خطر انحراف از توحيد عبادى بوده نه فقط ترس از انحراف اعتقادى، زيرا خطر انحراف از توحيد عبادى چنان كه جريانات تاريخ امتها نشان مىدهد از ديگر انحرافات دينى بيشتر بوده است.
نكته ديگرى كه از آيه شريفه استفاده مىشود اين است كه فرزندان يعقوب عمويش اسماعيل را در كنار پدران يعقوب، اسحاق و ابراهيم به نام پدر مىخواندند و اين رسمى در ميان آنان بود كه بعد از آنان به عرب منتقل شد، روى اين حساب، آيات و روايات و تفاسيرى كه از آذر بتتراش كه عموى ابراهيم بوده تعبير به اب «پدر» نمودهاند امرى دور از واقعيت و عرف محاورهاى در ميان گذشتگان نيست، و بر همين اساس است كه بايد در گفتارها و نوشتهها از اين كه پدر قهرمان توحيد را بتپرست معرفى كرد جداً پرهيز داشت.
English