عذاب در عرصه‏گاه قيامت‏

آتش فردا، افروخته شده جهل، و فساد قلب، و انحرافات عملى است.

اين خداى مهربان نيست كه عذاب را اجباراً براى هر كس خواسته اراده كند، اين گناه و زشتى و رذائل اخلاقى است كه در آخرت به صورت عذاب و آتش ظهور مى‏كند، و وجود گناهكار را اسير خود مى‏نمايد.

اگر گناه و معصيت، و انكار و كفر، و عناد با حق نبود، از عذاب برزخ و قيامت هم خبرى نبود.

در دعاى شريف كميل آمده:

به طور قطع و يقين مى‏دانم اگر حكم تو به عذاب اهل انكار و خلود معاند و دشمن در جهنم نبود، تمام آتش را سرد و سلامت مى‏نمودى، و براى احدى در عذاب جا و مقام نبود، ولى قسم ياد كردى كه جهنم را از كافران، و ناسپاسان پر كنى.

بنابراين مردم هستند كه با آلوده شدن به گناه و معصيت، براى خود عذاب فراهم مى‏كنند، نه خداوندى كه رحمت و عفو و مغفرت و كرم‏ است، و براى آراسته شدن بندگانش به حسنات كه نتيجه‏اش امنيت دنيا و آخرت است تمام وسائل لازم را فراهم آورده است.

در هر صورت مرد و زن سعى كنند با كمك ايمان و اخلاق و عمل صالح و صفا و وفا، و راستى و درستى، و حلم و صبر، و حوصله و بردبارى امنيت قابل قبولى در زندگى دنيا براى خود و فرزندانشان، و ارحام و اطرافيانشان فراهم كنند، تا به سبب اين امنيت در روز قيامت هم از امنيت و آرامش برخوردار شوند، كه به فرموده رسول حق:

الدُّنْيا مَزْرَعَهُ الْاخِرَهِ.

دنيا كشتزار آخرت است.

و به فرموده حضرت باقر (عليه السلام)

وَلَنِعْمَ دارُ الْمُتَّقينَ.

و هر آينه دنيا نيكو منزلى براى اهل تقوا است.

اهل تقوا از تمام برنامه‏هاى دنيا توشه آخرت مى‏سازند، و با دنياى خود، آخرت خويش را آباد مى‏كنند، در دنيا خوش و در آخرت خوشتر هستند.

عبداللّه ابن يعفور كه از شخصيت‏هاى كم‏نظير اسلامى است مى‏گويد: به حضرت صادق (عليه السلام) عرضه داشتم ما عاشق دنيا هستيم، حضرت فرمود با دنيا چه مى‏كنيد، گفتم از آن براى ازدواج، حج، خرجى زن و بچه، رسيدگى به برادران مؤمن، و صدقه دادن استفاده مى‏كنيم، حضرت فرمود: اين از دنيا نيست، از آخرت است.

ملاحظه كنيد اهل ايمان و تقوا، تجارت و كسب و زراعت و درآمد دارند، ازدواج مى‏كنند، خانه و زندگى را به نحو احسن اداره مى‏نمايند، به مردم رسيدگى مى‏كنند، به سفرهاى زيارتى مى‏روند، صدقه مى‏پردازند و خلاصه دنيا را در فضائى از سلامت و امنيت و ايمان و اخلاق خوش مى‏گذرانند، و به دنبال آن از آخرتى خوشتر و بهتر بهره‏مند مى‏شوند.

اى كاش همه خانه‏ها داراى امنيت و سلامت بود، اى كاش ايمان و اخلاق و عمل صالح حاكم بر خانه‏ها بود، اى كاش تمام مرد و زن آراسته به حسنات و پيراسته از رذائل بودند، تا براى احدى مشكل پيش نمى‏آمد، و همگان در سايه يكديگر به سلامت و آرامش زندگى مى‏كردند، و از مواهب الهى با لذت و خوشى بهره مى‏بردند.

امام ششم (عليه السلام) مؤمن واقعى را در روايتى مهم معرفى مى‏كند، كه در قسمتى از آن روايت فرموده:

النّاسُ مِنْهُ راحَهٌ وَ نَفْسُهُ مِنْهُ فى تَعَب.

تمام مردم از مؤمن راحت، و خود مؤمن بخاطر ايجاد اين امنيت و راحتى، در زحمت است.